‘Romeo Delta’ spervuur van woorden

Jeugdtheater: Romeo Delta door Muz Theater. Tournee: t/m 10 feb. Inl.: 075 7715770 of www.muz.nu

„Elk lijk zal ons doel rechtvaardigen,” buldert kolonel Johns. Achter hem de Amerikaanse vlag. Fier en vanzelfsprekend, als een zichzelf bevestigend standpunt.

Het is een volwassen oorlog die gevoerd wordt in Romeo Delta, de nieuwe jeugdvoorstelling van het Muz Theater. Met Pugilist Specialist (2003), zoals het toneelstuk oorspronkelijk heet, schreef de jonge Amerikaanse auteur Adriano Shaplin een scherpe aanklacht tegen de ‘War on Terror’. De Nederlandse vertaling zit vol bizarre taalatletiek, die de verbale lenigheid van elk normaal mens ver te boven gaat. Wellicht bijzonder als leeservaring, maar in het theater, waar alles real time is, ondergaat de kijker vooral een spervuur van woorden. Regisseur Ben Harrison kiest voor een strakke, vrijwel uitsluitend frontale aanpak en hanteert de taal als machinegeweer. Raken doet hij echter niet.

In Romeo Delta bundelen vier mariniers hun krachten in een geheime missie, gericht op het om zeep helpen van ‘de bebaarde dame’, codenaam voor een tiran in het Midden-Oosten. De verbanden met de Amerikaanse oorlog in Irak liggen voor het oprapen. Maar Shaplin lijkt met name te ageren tegen de Amerikaanse angstpolitiek; die wordt opgevoerd tot ontluisterende paranoia. Wanneer de kordate explosieven-expert Emma Stein (Vicky Wesseling), zelf doelwit van aanhoudende seksistische bombardementen, het waagt het commando in twijfel te trekken, blijkt de vijand zich niet buiten, maar binnen de eigen strijdkrachten te bevinden. En: „Wie niet voor ons is, is tegen ons.”

Hoewel Shaplin een sterk drama heeft geschreven, zeer gelaagd en rijk aan associatieve zeggingskracht, blijft de uitvoering van het Muz Theater steken in het onvermoeibaar heen en weer schieten van woorden. Losse flodders zijn het, ongevaarlijk. Wel moordend, is het tempo waarmee de zinnen door de zaal kletteren: de op zich mooie, aan krankzinnigheid grenzende betogen sneuvelen in ijverigheid. Dat de acteurs zo nu en dan over hun woorden struikelen, is hen vergeven. Nooit een moment van stilte, nooit rust.

Eerst duizelt het je, dan haak je af. Romeo Delta vertelt in principe een belangrijk en spannend verhaal. In het militaire staccato van Harrisons verbale dictatuur is dat verhaal echter nauwelijks hoorbaar.