In 2067 is alles anders – de ‘Montagsschreck’ niet

In 2067 is alles een beetje anders in Duitsland. De bevolking is gekrompen tot 57 miljoen mensen, vooral oudjes. Het tanende leger rekruteert Afrikaanse huurlingen. Chinese ondernemers hebben een thermobad gevestigd in het Berlijnse Willy Brandt-huis waar ooit de Sozial Demokratische Partei (SPD) zetelde. Op televisie bieden Terror TV International en Bulgaarse pornokanalen „always ultra”. Cultuurpessimisme? Neuh, schrijft Der Spiegel – het is „die Wahrheit”. Het Duitse opiniemonument viert deze week het zestigjarig bestaan met een even lange, on line vooruitblik in de toekomst.

Bij de Nederlandse opiniebladen is de verjaardag van hun grote buurman stilletjes voorbijgegaan. Veel Duitse vakbroeders brachten wel de hartelijke en soms kritische felicitaties. Helmut Markwort, hoofdredacteur van concurrent Focus, roemde Spiegel-oprichter Rudolf Augstein (1923-2002). Ook andere reacties richtten zich vooral op de journalistieke standaard die hij zette. Der Spiegel is nog altijd Duitslands nummer 1 met een oplage van zo’n 862.000 en een marktaandeel van 42,5 procent. Maar zo mooi als het was, wordt het nooit meer.

De ‘Montagsschreck’ werd de geuzennaam van Der Spiegel onder Augstein: de schrik op de deurmat van politici. Het staat beschreven in een mooie, bijgevoegde special van bijna 100 pagina’s. Zestig jaar historie van het naoorlogse Duitsland en het blad dat verslag deed. Der Spiegel groeide uit tot de machtigste opiniemaker met een vernieuwende, kritische houding tegenover de overheid. Gretig citeren de boekstavers oud-bondskanselier Adenauer die sprak van een „Schmierblatt”.

Of Der Spiegel nog altijd de kwaliteit van vroeger heeft, betwijfelen Duitse media. Die Zeit schrijft dat het wegvallen van Augstein nog voelbaar is in het ontbreken van „eine starke, originelle und kompetente Meinungsrubrik”. Franziska Augstein, dochter van en journalist, noemde het snerend een „roddelblad”. Het verweer van hoofdredacteur Joachim Preuss is dat het omringende medialandschap zich heeft opgetrokken aan Der Spiegel. Ook is de horizon veel breder dan in 1947.

In 2067 is alles een beetje anders in Duitsland, maar zo slecht is het nog niet. Het integratiedebat is opgelost; immigranten krijgen direct het staatsburgerschap en kiesrecht om de economie draaiende te houden. De helft van de maatschappelijke elite is buitenlands – de ouders van de minister van Buitenlandse Zaken zijn Irakees. Politiek blijft het een zooitje: „Die Blockierte Republik” kopt Der Spiegel al in 2065. Gelukkig. De Montagsschreck verschijnt nog.

Eppo König

Der Spiegel: circa 4 euroLees en discussieer mee over Duitsland in 2067 op:www.spiegel.de

    • Eppo König