Het moet leuker klinken dan het is

Met hun zwartgallige popmuziek bouwden de Hospital Bombers al een live-reputatie op.

Nu werken ze aan hun eerste cd.

Hospital Bombers, vlnr bassist Remco Mooijekind, drummer Marc van der Holst, zanger/gitarist Jan Schenk en zangeres/violiste Susanne Linssen. Foto Vincent Mentzel Popgroep Hospital Bombers. foto VINCENT MENTZEL/NRCH==F/C==Noordwijkerhout, 6 december 2006 Mentzel, Vincent

Afgelopen augustus ging de Amsterdamse band Hospital Bombers de studio in voor hun debuut-cd. Twee weken opnemen, een paar dagen mixen en klaar, was de bedoeling. Maar nu is de cd nog niet af. In zijn woning in Amsterdam-West schaaft en schuurt zanger/gitarist Jan Schenk aan de muziek. Elk geluid wordt gewogen, effecten uitgeprobeerd, vrienden komen langs voor gast-optredens. Dat zijn de zegeningen van de moderne thuisstudio.

Op een middag zitten drie van de vier Hospital Bombers – zanger/gitarist Jan Schenk, drummer Marc van der Holst, zangeres/violiste Susanne Linssen – bij Schenk aan de keukentafel. Ze gaan een nieuwe tamboerijnpartij opnemen. Maar eerst moet er pompoensoep worden gegeten en overlegd. Want een plaat maken is vijftig procent spelen en vijftig procent praten, blijkt.

„Ik neem zelf ook muziek op voor andere bands, als producer. Tegen hen zeg ik altijd: Het komt wel goed”, zegt Schenk (30), in het dagelijk leven debiteurenbeheerder. „Maar nu gaat het om mij. En tegen mezelf kan ik dat niet zeggen. Zingen en opnemen tegelijk, daar raak ik heel erg gestrest van.”

„Daarom werken andere mensen met een producer”, zegt Linssen (29), redacteur van het wetenschapsprogramma op de radio Hoe? Zo!. „Wij doen het nu met zijn drieën en dan is er altijd wel iemand die vindt dat het beter moet.”

De leden van Hospital Bombers zijn geen nieuwkomers. Linssen zong en speelde viool in de populaire Amsterdamse groep Seedling; de drie mannelijke bandleden zaten eerder in Norma Jean, The Heights en 50 Million Elvis Fans. Na het uiteenvallen van deze bands ontstond op zolder bij Schenk de Hospital Bombers. De afgelopen twee jaar heeft de groep in binnen- en buitenland een live-reputatie opgebouwd met het soort zwartgallige popmuziek dat sinds de Velvet Underground in zwang is. Hun nummers worden nu eens voortgestuwd door een dramatisch orgel, dan weer door driftig drumwerk.

Schenk zingt als een man met een geschiedenis en Linssen verzacht zijn pijn in de koortjes. Door een zwevend stukje strijkers of een brekende stem grijpen de liedjes je in een onbewaakt ogenblik bij de keel. Platenmaatschappij Excelsior Recordings (bekend van Johan en Spinvis) bood de groep meteen na het horen van de opnamen uit de oefenruimte een contract aan. Het wachten is nu op de cd.

Aan de keukentafel wordt overlegd over het geluid van de zang, het timbre van de tamboerijn en de juiste hoeveelheid violen in het nummer Thunderstorm. „Omdat ik niet heel goed een instrument beheers, zoek ik het in bijzondere geluiden”, zegt Schenk. „En in de manier van spelen. Zodat het leuker klinkt dan het is.” De Hospital Bombers maken geen gebruik van de huidige digitale knip- en plakmogelijkheden; elke noot wordt ingespeeld. „Wij zijn van de sixties-school, het moet allemaal echt zijn”, zegt Schenk. Linssen: „En het mag zeker niet te netjes worden. Dat is onze grootste angst.” De werkwijze van deze muzikanten doet denken aan archeologen, bezig met een reconstructie. Ze puzzelen met brokstukjes, passen en meten, gaan van een afstandje tussen hun wimpers staan turen en proberen het opnieuw.

De drie weten heel goed wat het niet moet worden, maar nog niet zo precies wat ze wel willen. Schenk: „Het beheerst alles.” Van der Holst (33): „Ja, omdat de apparatuur naast je bed staat. Jij bent er constant mee bezig.”

Linssen noemt de aanpak van deze muzikanten ‘intuïtief’. Zelf is ze, met haar conservatoriumachtergrond, analytischer ingesteld. „In Seedling, mijn vorige band, werd veel meer geanalyseerd. Dan deden we een hele repetitie over het uitpluizen van een nummer: zo goed oefenen dat je zeker weet dat het bij een optreden nooit mis kan gaan. Deze muzikanten zijn heel betrokken zolang het duurt om het liedje te maken. Bij de repetities willen ze het niet vaker dan twee keer achter elkaar spelen.” Van der Holst: „Dit is gevoelsmuziek!” Linssen: „Ik heb een paar maanden geprobeerd ze harder te laten oefenen. Dat is niet gelukt. Maar onze optredens zijn nooit slap. ”

Dan zet Schenk een koptelefoon op en gaat achter het orgel in de hoek zitten. Op het orgel staan zijn opname-laptop en twee grote speakers. Hij zet de microfoon aan. Linssen probeert veertien maten lang regelmatig met de tamboerijn te slaan. Razendsnel ritselen de belletjes tegen haar handpalm. Schenk klaagt dat het te hard klinkt. Linssen doet het nog een keer, maar stopt na een paar maten. Schenk: „Je moet tot het eind toe doorslaan.” Linssen: „Ik kreeg uithoudingsproblemen.” Ze begint opnieuw en slaat nu lang genoeg. Van der Holst: „Je moet een handdoekje onder je laarzen leggen, want je stampt behoorlijk hard mee.” Hij legt een handdoek op de vloer. Linssen: „Sta ik hier voor lul op m’n handdoekje!” Van der Holst: „Dat deden The Beatles ook altijd.” Vier pogingen later is Schenk tevreden met het resultaat.

Ze gaan weer aan tafel zitten. We luisteren naar de oorspronkelijke opnamen van Black Box en Thunderstorm, zoals ze in augustus met producer Anne Soldaat in de studio waren opgenomen. Bij het relatief vrolijke nummer Black Box betrekt Van der Holst: „Dit vind ik eigenlijk een kutliedje. Veel te poppy.” Linssen: „Het is gewoon een simpel nummer.” Van der Holst: „Simpel?! Het heeft vier akkoorden, en al die andere maar drie. Dat vierde akkoord, daar heb ik juist zo’n hekel aan. Dat hadden we nooit moeten doen.” Linssen: „Je vindt het te ‘la-la-la’.” Van der Holst: „Precies, niet emotioneel genoeg.”

Twee weken later zit de band te eten in De Keuken van 1870, de voormalige gaarkeuken in het centrum van de stad. Bassist Remco Mooijekind (34) is er ook bij. Schenk heeft net een week in de studio gezeten om de cd van iemand anders op te nemen. Aan hun eigen cd heeft hij dus niet veel kunnen doen. „Maar we hebben afgesproken dat we in februari gaan mixen. En de release-datum staat ook vast: 1 april”, zegt Schenk tevreden. Linssen: „Van sommige nummers waren we inmiddels somber geworden. Maar Black Box is weer tot leven gekomen, dankzij een nieuw koortje en wat handgeklap.”

Schenk: „En bijna alle zangpartijen staan er helemaal op. De zang die we in de studio hadden opgenomen, moest over. We vonden de nummers niet overtuigend genoeg, en overtuiging komt toch door de zang.”

Hospital Bombers spelen op 13 januari op Noorderslag, Groningen. Zie: www.hospitalbombers.com.