Ophanging is zege van het recht

Saddam Husseins executie heeft de doodstrafdiscussie weer aangezwengeld. Patrick van Schie ziet hypocrisie. Bart Stapert meent dat op wraak geen toekomst is te bouwen. Discussieer mee op www.nrc.nl/discussie.

Het voltrekken van het doodvonnis aan Saddam Hussein is een overwinning van het recht. Er is uitvoering gegeven aan de uitspraak van een onafhankelijke rechtbank, in een land waar tot voor kort (onder Saddam zelf) slechts willekeur en rechteloosheid heersten en waar de rechtsorde nog altijd moet worstelen om zich te vestigen.

Minstens zo belangrijk is dat bevrediging is gegeven aan het rechtsgevoel. De wrede tiran die zijn volk (en zijn buren) zo’n kwart eeuw in de wurggreep hield, heeft de enig passende straf ondergaan. Hoe zorgelijk de toestand in Irak ook moge zijn, hier passen drie hoera’s. Men kan ook twijfels hebben over hoe wijs de Amerikaanse invasie van bijna vier jaar geleden (achteraf bekeken) was. Maar op dít resultaat kan Bush trots zijn.

Het leed dat degenen die door (in opdracht van) Saddam Hussein zijn gemarteld en vermoord hebben moeten ondervinden, wordt met zijn ophanging niet ongedaan gemaakt. Maar voor de weinigen die zijn martelkamers hebben overleefd en voor de nabestaanden van de tallozen die niet overleefden, wordt het leed wel verzacht. Aldus is genoegdoening gegeven.

Misschien moet het worden betreurd dat Saddam voor slechts één van zijn vele misdaden is bestraft. Toch zijn de slachtoffers van al zijn andere misdrijven meer gediend met het feit dat de beul nu zelf heeft moeten hangen dan met zich voortslepende processen.

Voorts is het goed dat de berechting van Saddam en de uitvoering van het vonnis aan Irak zelf zijn overgelaten. Uitlevering aan het Internationaal Strafhof had immers betekend dat de doodstraf nooit zou zijn opgelegd en uitgevoerd, gezien de huichelachtige halsstarrigheid waarmee de politiek-juridische elite in ons deel van de wereld de doodstraf in alle omstandigheden veroordeelt. Tekenend voor de hypocrisie terzake in ons land is dat premier Balkenende en minister Bot veel begrip voor het voltrokken vonnis hebben, al voegen zij er plichtmatig aan toe dat Nederland ‘natuurlijk’ in principe tegen de doodstraf is.

Wij zullen dezer dagen wel weer politici zien die krokodillentranen over het lot van Saddam op de buis plengen. Zij zouden er beter aan doen zich nog eens terdege te bezinnen op de dogmatische uitbanning van de doodstraf uit het rechtssysteem van ons land en van de gehele EU.

Dr. P.G.C. van Schie is directeur van de Teldersstichting, het wetenschappelijk bureau ten behoeve van het liberalisme en de VVD.