Manifest tegen elitaire musea

De Nederlandse musea zitten in de greep van „masculien egocentrisme en westers etnocentrisme”. Dat stellen drie tentoonstellingsmakers vandaag in het ‘Manifest voor een mondig museum’ dat zij publiceren in NRC Handelsblad. Ondertekenaars zijn Meta Knol, conservator van het Centraal Museum, Stijn Huijts, directeur van Museum Het Domein en Edwin Jacobs, cultuurmakelaar van de gemeente Tilburg.

Directe aanleiding voor het manifest is de brief die de zeven directeuren van de grote musea, verenigd in het zogenoemde ‘miniconvent’, begin november stuurden naar de Mondriaan Stichting. Hierin hekelden de museumdirecteuren de inhoudelijke bemoeienis van het overheidsfonds. Veel directeuren van kleinere musea en jonge conservatoren distantieerden zich van die brief. „De discussie ging vooral over personen”, zegt Knol. „Wij willen een discussie op inhoudelijk niveau.”

Er bestaat onder jonge conservatoren grote behoefte aan verandering, zegt Knol. „Maar op bestuurlijk niveau dringt dat nog niet door. Het Thorbecke-principe, dat de overheid zich niet inhoudelijk mag bemoeien met de kunsten, is een dogma geworden. Wij vinden dat de overheid zich wel degelijk mag engageren met kunst.”

De schrijvers van het manifest stellen dat de musea meer zouden moeten openstaan voor nieuwe invloeden. „Doordat ouderwetse bestuurders signalen van jongere generaties niet op waarde schatten, dreigt in de Nederlandse musea voor moderne kunst een monocultuur te ontstaan.”

De richtingenstrijd in de museumwereld heeft inmiddels geleid tot het ontslag van verschillende conservatoren. Vorige week werd bekend dat Roel Arkesteijn, conservator van het Gemeentemuseum Den Haag, de wacht is aangezegd na kritische uitlatingen in deze krant. Ook legde vorige week José Teunissen haar functie als hoofd mode van het Centraal Museum neer en vertrok Leo Delfgauw eerder bij Museum De Pont.

manifest: pagina 7