Was het ‘tyfushond’ of toch ‘tyfuslijer’?

Ajacied Wesley Sneijder werd vanochtend door de tuchtcommissie van de KNVB voor twee duels geschorst, tegen Willem II en AZ. De middenvelder vindt dat hij onvoldoende bescherming van arbiters krijgt.

De verklaringen in het zaaltje van de KNVB-tuchtcommissie liepen gisteravond zover uiteen dat er één partij loog dat het gedrukt stond. Wesley Sneijder stak nog wel de hand in eigen boezem door op te merken dat hij na wat overpeinzingen spijt had van zijn scheldwoorden. Zondag, kort na de wedstrijd tegen Sparta, zag hij geen kwaad in het bezigen van de term ‘tyfushond’. Maar daar schaamde hij zich nu voor. „Ik heb mijn team tekortgedaan.”

Vanochtend bepaalde de tuchtcommissie dat de middenvelder voor drie duels wordt geschorst, waarvan één voorwaardelijk. De eis van de aanklager was drie duels onvoorwaardelijk. Ajax-trainer Henk ten Cate werd vrijgesproken van de beschuldiging dat hij commentaar op de wedstrijdleiding zou hebben gehad. Tegen hem was een boete van 500 euro en een wedstrijd onvoorwaardelijk geëist.

Sneijder deed zijn uitspraken naar eigen zeggen in het heetst van de strijd. Hij had in nog geen kwartier tijd twee ‘aanslagen’ overleefd en vond het welletjes toen Jeffrey Vlug hem omver liep. Volgens arbiter Ruud Bossen speelde Sneijder „voor eigen rechter” door de Spartaan een „bodycheck” te geven. Hij kreeg daarvoor geel – iets dat Sneijder op dat moment moeilijk kon verkroppen. „Zeker als je al zeven wedstrijden op rij zware overtredingen moet verwerken. Je krijgt geen bescherming van scheidsrechters.”

Maar Sneijder bestreed in alle toonaarden dat hij tegen Bossen had geroepen: „Je had hém geel moeten geven, blinde tyfushond.” Hij zei wel: „Je had die witte tyfuslijer geel moeten geven.” En later wist hij niet helemaal zeker meer of hij tyfushond of -lijer had gezegd. Dat kwam niet overtuigend over, zeker niet toen zijn ploeggenoot Urby Emanuelson als getuige werd opgeroepen en zei alleen het woord ‘tyfushond’ te hebben gehoord. Ajax trof het toch niet met de getuigen, want de elftalleider van Sparta, Kevin Valkenburg, die door de advocaat van Ajax was uitgenodigd, verkondigde dat hij tot een eerder verstrekte ontlastende verklaring was gekomen op basis van gesprekken in het spelershome.

Sneijder zat er onbewogen bij, in jeans en een bruine polo met lange mouwen. Alleen toen arbiter Bossen werd gehoord, schudde hij even licht met zijn hoofd. Bossen: „Het scheldwoord kan alleen tegen mij gericht zijn geweest. Ik verbaasde me erover dat Sneijder snel genoegen nam met de rode kaart.” Maar op de beelden is te zien hoe Jaap Stam en Zdenek Grygera tussenbeide kwamen. En dan valt het op dat Grygera gezien zijn gebaren al vreest dat er een nieuwe sanctie aankomt. Sneijder: „Het is menselijk om fouten te maken. Daarom kan het dat de scheidsrechter het verkeerd heeft verstaan.”

Aanklager Nieuwenhuizen had nog een vraag. „Waarom eigenlijk witte tyfushond?” Sneijder: „Ach, Vlug is nogal blond.” Even later wees de aanklager op een artikel in het reglement betaald voetbal dat grof taalgebruik bestraft mag worden met een rode kaart. „Het deed dus niet ter zake of Sneijder de scheidsrechter of de speler een tyfushond heeft genoemd.” En nadat hij de strafmaat had verhoogd van twee tot drie duels kreeg Sneijder van voorzitter Henk Wooldrik het laatste woord. „In de regels staat ook dat een schop van achteren rood is. Dat wordt niet consequent doorgevoerd. Anders hadden de afgelopen weken wel tien van mijn tegenstanders een rode kaart gekregen”, aldus Sneijder.

Bossen zat zij aan zij met trainer Henk ten Cate. Weer moet een van beiden glashard hebben gelogen. Toen Ten Cate arbiter Bossen langs de lijn om een verklaring vroeg voor de rode kaart zou deze volgens de trainer juist hebben gezegd dat hij Sneijder naar de kleedkamer stuurde omdat hij een speler had uitgescholden. Ten Cate: „Ik vroeg nog: ‘Heeft hij dat specifiek tegen jou gezegd?’ ‘Nee’, zei Bossen ‘tegen de speler’. Ook zou de scheidsrechter hebben verkondigd: „Na wat er dit weekeinde is gebeurd (hij doelde op de bekentenis van Kenneth Perez, die eerder een grensrechter voor ‘kankerneger’ had uitgescholden), kan ik geen scheldwoorden meer accepteren.” Bossen ontkende alles, hij bleef koel en zakelijk.

Ten Cate werd geholpen door vierde official Reinold Wiedemeijer, die zei dat de trainer zich verder correct had gedragen. Bossen gaf Ten Cate ook rood in de rust omdat de trainer hem meermalen een „vreselijke moraalridder” had genoemd. Het aantal keren week nogal af in zijn verklaringen. Verder was Ten Cate een meter binnen de lijnen geweest en had hij druk staan gebaren. De aanklager vond dat de trainer een voorbeeldfunctie heeft en handhaafde zijn strafmaat.

Over het scheldwoord ‘tyfushond’ dan wel ‘tyfuslijer’ had Ten Cate ook een duidelijke opvatting. „Binnen de voetballerij gelden andere normen en waarden en dat vind ik triest genoeg. Ik ben zelf ook vaak genoeg beledigd. Als de KNVB strenge regels wil opstellen om dit te bestrijden hebben ze in mij een medestander. En wat Sneijder betreft: als een van mijn spelers een scheidsrechter uitscheldt, zal ik hem publiekelijk berispen en een hoge boete opleggen. Maar dat is nu niet gebeurd.”

Ten Cate toonde zich strijdbaar tot aan het eind van de zitting. Wesley Sneijder vertrok zonder nog een woord te zeggen.