Een stichting met een kwast

Pak een kwast en schilder je droom. Dat zegt kunstenares Hetty van der Linden tegen jonge kinderen in moeilijke omstandigheden. En daarna verwezenlijkt ze de dromen.

Stel, je bent een kind van zeven in een arm dorp in El Durazno; een bijna onbereikbaar gebied in het noorden van Argentinië waar behalve harde graspollen niets groeit. Het huis waar je woont, bestaat uit niet veel meer dan een groot stuk zeil gedrapeerd rond een stok. Op een dag komt er dan een ezeltje aangelopen met een buitenlandse vrouw erop. Ze geeft jou en je vriendjes een verfkwast en zegt: „Vandaag doen we het spel ‘schilder je dromen’. De kwast in jullie hand is geen kwast maar een toverstok. Doe je ogen maar dicht en denk diep na over een wens.” Als je je ogen opendoet ligt er een vel papier. „Schilder je droom maar.”

Vijf maanden later geloof je je eigen ogen niet. Er komen veertig ezeltjes, bepakt met zakken cement, houten balken en gereedschap het dorp binnengewandeld. Op een van de ezels zit weer die vrouw: „Je bent verbaasd hè, maar ik ken een tovenaar die tekeningen om kan toveren tot huizen. Morgen beginnen we met bouwen.”

Dit wondertje gebeurt elke paar maanden ergens ter wereld. Hetty van der Linden (60) is de drijvende kracht achter Paint a Future. De kunstenares bezoekt ergens in het verre buitenland een groep kinderen in moeilijke omstandigheden. De kindertekeningen brengt ze naar bekende kunstenaars uit ongeveer veertig verschillende landen. Zij gebruiken de kindertekening als basis voor een nieuw schilderij. De 1900 tot 2800 euro die dat opbrengt gaat vervolgens volledig naar de kinderwens. Van der Linden: „Wij zijn de stichting zonder strijkstok. We hebben alleen een kwast en daar blijft louter verf aan hangen.”

Van der Linden bedacht Paint a Future vier jaar geleden tijdens een van haar reizen. Ze exposeert en verkoopt vooral in het buitenland; niet alleen in Parijs of New York maar ook in armere landen als Argentinië of Brazilië. „Als buitenlandse kunstenaar ben je vooral geliefd bij de happy few, die daar heel happy zijn en heel few”, vertelt Van der Linden. „Ik vond het eigenlijk belachelijk om in zo’n land kunst te verkopen, zonder iets terug te doen.” Van der Linden kreeg haar eureka-moment in een weeshuis in Kroatië. Ze gaf enkele verveelde kinderen papier, kwast en verf. Ondertussen schilderde ze zelf verder aan een groot doek van 1.50 bij 1.50 meter. „Toen iedereen naar bed was, drukte ik drie van de kindertekeningen in het nog natte schilderij. De volgende ochtend kwam ik beneden en dacht ik: ‘Verrek, ik heb het gevonden’.”

Tot nu toe zijn honderd dromen verwezenlijkt in enkele Zuid-Amerikaanse landen, Oost Europa maar ook in Madagaskar. De meeste kinderen tekenen een huis. Verder zijn waterputten, buffels en auto’s populair. „Veel kinderen willen taxichauffeur worden of automonteur en tekenen dan een auto.” De meest ontroerende tekening vindt Van der Linden die van een vrouw op een stoel tegenover een kind: „Dat komt van een getraumatiseerd elfjarig meisje uit Bosnië. Zij heeft van haar vijfde tot haar elfde in de schuilkelder gezeten. Daarom wou dit meisje psychiater worden met als specialisatie; kinderen met een oorlogstrauma.”

De kunstenaars die belangeloos meeschilderen stimuleert Van der Linden extra met een uitnodiging voor een schildersweek. Een Braziliaanse ex-autocoureur en multimiljonair stelt daarvoor zijn luxueus eilandparadijsje in Florianopolis, Brazilië, ter beschikking. „Wij kunstenaars vinden onszelf altijd beter dan de anderen. Het leuke aan zo’n week is dat alle verschillen opeens wegvallen. Iedereen heeft hetzelfde doel.”

In Nederland schilderden onder andere Jan Sierhuis en Aat Veldhoen voor de kinderen. Veldhoen maakte een bont boeket bloemen. Op een van de bladeren ligt het huisje dat het dakloze meisje Zunilda tekende. Inmiddels heeft het Argentijnse meisje ook een huis in het echt. Een hoogtepunt voor Van der Linden was toen een kunstenaar gehoorapparaten uitreikte aan vijf dove kinderen. „Die kinderen hoorden op dat moment voor het eerst in hun leven. De kunstenaar in tranen natuurlijk, net als de ouders.”

De methode is willekeurig. Van der Linden moet zelf de hulpbehoefte inschatten. (Een getekende Mercedes zal bijvoorbeeld altijd een droom blijven). Ook wanneer een kunstenaar een tekening niet uitkiest, blijft hulp achterwege. Toch leidt dat nooit tot teleurstelling: „Ik maak geen beloftes. Ze weten niet dat ik terugkom. Ik heb wel eens geprobeerd uit te leggen hoe Paint a Future werkt. Maar zo’n verhaal over kunst gaat er helemaal niet in. Dan denken de ouders opeens dat Nathalias’ tekeningen heel veel geld waard zijn en wordt het kind van de wal in de sloot geholpen.”

Paint a future is te zien in Holland Casino Amsterdam (tot 4/12) en in het Hilton Hotel Schiphol (tot eind december), vanaf januari in Hilton Hotel Rotterdam. Meer informatie op de website: www.paintafuture.com