Yum-Yum

,,Toen ik elf was, besloot onze muziekleraar op school om The Mikado van Gilbert and Sullivan op te voeren. Ik woonde in een gehucht in Canada. Net als in alle andere landen van het Gemenebest, kan iedereen daar alles van Gilbert en Sullivan dromen. Maar ik had pech. Mijn zus kreeg een hoofdrol, mijn broer ook. Toen zij de meester: ‘Barbara, we kunnen niet alle hoofdrollen aan de Hannigans vergeven.’ Ik werd understudy voor de rol van Yum-Yum, en heb er de hele dag om gehuild. Nu, twintig jaar later, komt het eindelijk goed.”

De in Amsterdam wonende Canadese sopraan Barbara Hannigan werd hier bekend als ongeslagen virtuoos zangeres van eigentijds repertoire. Zo componeerde Michel van der Aa zijn kameropera One (2003) speciaal voor haar. Deze maand soleert Hannigan in een voor haar verrassende rol: Yum-Yum in de ‘light opera’ The Mikado van Gilbert en Sullivan bij de Nationale Reisopera, een reprise van de productie uit 2004.

,,Ik heb in 1995/’96 in Den Haag gestudeerd en daarna wat freelance werk gedaan. Mijn doorbraak kwam in 1999 met de opera Writing to Vermeer van Louis Andriessen. Het gevolg was dat ik sindsdien veel voor eigentijdse muziek werd en wordt gevraagd. Maar het is niet zo dat ik niks anders doe. Toen ik zelf tweeënhalf jaar geleden in de zaal zat bij de première van The Mikado, heb ik na afloop meteen Reisopera-intendant Guus Mostart aangeschoten. Mocht je ooit weer iemand voor díe rol zoeken, denk dan aan mij?

,,In Canada zat ik op een soort Fame-achtige middelbare school. We deden aan jazz, tapdansen, musicaltraining, van alles. Voor mij voelt The Mikado daarom niet als iets nieuws, maar als een terugkeer tot wat ik eerder gewend was. Ik vind de luchthartigheid van deze Mikado een heerlijke afwisseling, juist omdat ik ook zoveel hersenkrakend moeilijke nieuwe muziek zing. Hier heb ik de hele dag lol. Je moet als zanger met zorg je repertoire samenstellen, zowel vocaal als emotioneel. Dan blijf je het langste fris.

„Dat er soms met opgetrokken neus wordt gepraat over de kwaliteit van de opera’s van Gilbert en Sullivan, vind ik onbegrijpelijk. De muziek klopt als een bus en is aanstekelijk, de teksten zitten razend knap in elkaar. En na honderd jaar zijn ze nog steeds heel grappig. Grappen die gaan over leven, liefde en misverstand, zijn tijdloos.

„Als ik Ligeti zing, doe ik mijn best alle details perfect te zingen. The Mikado is muzikaal veel makkelijker, maar het moeilijke begint daarna. Hoe acteer je ‘grappig’? Hoe laat je een detail binnen die muzikale eenvoud sprankelen? Komedie is moeilijker dan drama, omdat de timing heel nauw luistert en de lach o zo breekbaar is.

„Yum-Yum, mijn personage, is een ijdeltuitje. Haar naam zegt het al: ze is een lekkertje. Ze weet dat ze de mooiste is, en doet daar verder niet moeilijk over. De natuur is lieflijk, ik ben een kind van de natuur – zo denkt ze erover. Eigenlijk is dat niet zozeer ijdelheid, maar meer een soort naïeve zen. In die zin doet Yum-Yum me denken aan Nelson Mandela. Die vond óók dat je met het verduisteren van je eigen schoonheid of grootheid om maar niemand tegen het hoofd te stoten, uiteindelijk niemand verder helpt. Prachtig wijs, toch?”

The Mikado door de Nat. Reisopera o.l.v. Mark Shanahan. Tournee t/m 19/12. Inl.: www.reisopera.nl