Cultureel dorp

Hans Ree over schakers die tegen hun partner schaken

Wat moet iemand doen die in een toernooi tegen zijn of haar levenspartner een partij moet schaken waarvan de uitslag van belang is voor de gemeenschappelijke kas? Ik zag het eens tijdens het Lost Boys Open van 1998 in Antwerpen. De Fransman Joel Lautier moest tegen zijn vrouw, de Moldavische Almira Skripchenko. Zij had wit, maar hij had 245 ratingpunten meer.

Als ze echt zouden spelen en Lautier zou winnen, kon je er donder op zeggen dat een van zijn concurrenten voor de eerste plaats zou gaan klagen dat het doorgestoken kaart was geweest. Het echtpaar had er kennelijk goed over nagedacht, want ze maakten in vijf zetten remise. Later, toen ze gescheiden waren, speelden ze ook nog een paar keer tegen elkaar en toen won Lautier wel.

In de eerste ronde van het Cultural Village toernooi in Wijk aan Zee moest Bianca Muhren tegen haar partner Jan Willem de Jong. Zij losten het anders op door remise te maken na een lange en spannende partij waar niemand van kon denken dat hij niet zuiver was. Misschien was hun partnerschap beter tegen de spanningen van een echte toernooipartij bestand en bovendien is de sfeer in dat toernooi zo gemoedelijk dat niemand het in zijn hoofd zou halen om duistere verhalen over afspraakjes te verzinnen.

Het is een klein toernooi dat vroeger Sonnevancktoernooi heette, naar het hotel aan de rand van het dorp, eigenlijk al in de duinen, dat toen eigendom was van de toernooibaas Bert Kisjes. Nu wordt er gespeeld in café De Zon, dat ook een mooi schaakverleden heeft, doordat het vaak onderdak bood aan een aantal tienkampen van het Corustoernooi waar in de grote toernooizaal geen plaats meer voor was.

Bij de opening van het Cultural Village toernooi van dit jaar wees mede-organisator Jeroen van den Berg, de directeur van het Corustoernooi, er op dat de deelnemers nu in De Zon een afgescheiden ruimte hebben, terwijl ze vroeger in de gelagkamer van Sonnevanck tussen de andere hotelgasten zaten. Die beseften over het algemeen helemaal niet dat er een officieel schaaktoernooi aan de gang was. Soms, zo vertelde Van den Berg, kwamen ze binnen met hun honden, die zich na een frisse strandwandeling uitgelaten op de schaakborden stortten, zonder rekening met de tijdnoodfase te houden. Ach, in De Zon zal het ook heel gezellig zijn.

Er is maar een bescheiden prijzengeld. Het belangrijkste doel van het toernooi is om jonge spelers de gelegenheid te geven meesternormen te scoren. De kosten worden door allerlei kleine sponsortjes opgebracht. Een van de instellingen die zich bij de organisatie verdienstelijk maken is de plaatselijke schaakclub Het Paard van Ree. Ik heb er wel eens over gemopperd dat die club zich genoemd heeft naar een ongelukkig paard dat ik in een van mijn partijen op het ellendige veld a1 liet verkommeren, maar hier doen ze goed werk.

Michiel Abeln – Bianca Muhren, Wijk aan Zee

1. d4 d5 2. c4 dxc4 3. Pf3 Pf6 4. Pc3 a6 5. e4 b5 6. e5 Pd5 7. a4 b4 Hiermee geeft zwart de door wit geofferde pion meteen terug. Er zijn scherpere methodes, maar die zijn vrij riskant. De bescheiden aanpak die zwart hier kiest is ook niet helemaal bevredigend. 8. Pe4 e6 9. Lg5 Le7 10. Lxe7 Pxe7 11. Lxc4 Lb7 12. De2 Ld5 13. Tc1 Pbc6 14. 0-0 0-0 15. Tfd1 Pa5 16. Lxd5 Pxd5 17. Pc5 Dc8 18. Pg5 h6 19. Pge4 Pc6 20. Dg4 Pce7 21. Td3 Pg6 22. Tg3 Pdf4 23. h4 Dd8

Hier was 24. h5 winnend, want na 24...Dh4 (een stukoffer is kansloos voor zwart) 25. Pf6+ Kh8 (25...gxf6 gaat nu niet wegens 26. Dxh4) 26. Df3 heeft wit een winnende aanval. Een belangrijke pointe is 26...gxf6 27. hxg6 Pxg6 28. Tg4 Dh5 29. Dxf6+ Kh7 30. Pxe6 en wit wint. Dit is geen simpele variant en het is begrijpelijk dat wit iets anders doet, waarmee hij ook groot voordeel houdt. 24. Pf6+ gxf6 25. Dxf4 Kh7 26. Df3 Een klein voordeel in het eindspel is hem terecht niet genoeg, maar wat hij speelt is ook te bescheiden. Na het energieke 26. Txg6 Kxg6 27. Pe4 zou wit nog steeds winnende aanval hebben. 26...Pxh4 27. Dd3+ Pf5 28. Pe4 fxe5 29. dxe5 Kh8 30. Pf6 c6 Een betere verdediging zou 30...Dd4 zijn geweest. 31. De4 Na 31. Dc2 zou wit nog steeds duidelijk voordeel hebben. 31...Dd2 32. Txc6 Tad8 33. Th3 Td4 34. Db1 Df4 Nu speelt zwart op winst. Na 34...De2 zou wit met 35. Dxf5 op aardige manier remise kunnen forceren. 35. Tc7 Wit raakt in paniek. Zwart had het initiatief overgenomen, maar met 35. Dc1 kon wit zich redden, bijvoorbeeld 35...Td2 36. Pe4 Dxe4 37. Dxd2 Dxc6 38. Dxh6+ met eeuwig schaak. 35...Dxe5 Nu raakt wit een stuk kwijt. 36. Txh6+ Kg7 37. Dc1 Pxh6 38. Pd7 Dd5 Wit gaf op.