De VARA doet wel/niet aan ‘moslimpje pesten’

Help! De gasten lopen weg!

Sonja Barend had zaterdag een relletje in haar talkshow. De Meiden van Halal liepen de Rode Hoed uit nog voordat ze hun mening hadden gegeven over 50 jaar seks op televisie.

De moslimmeiden stonden na afloop van de uitzending in een kerk zonder publiek. Ze vertelden Sonja dat ze geschrokken waren van de „expliciete” televisiebeelden. Fragmenten van Open en bloot. Shots uit Seks met Angela en de freakshow Seks voor de Buch. En beelden uit Neuken doe je zo en Spuiten en Slikken. Vooral ‘voorlichtingsfragmenten’ van BNN over prostaatmelken en spuitend klaarkomen vonden Esmaa, Jihad en Hajar niet halal. Die bandeloosheid past niet bij „hun religieuze levenwijze”. En daarom deden ze niet meer mee aan het rondetafelgesprek.

Wij waren toen al weggezapt. Teleurgesteld dat Sonja over seks ging en niet over verkiezingen. Graag hadden wij gezien hoe de televisie en politiek met elkaar vervlecht zijn geraakt. Anno 2006 weerspiegelt de politiek de televisiecultuur en andersom: kijk maar hoeveel tv-spelletjes politieke elementen bevatten, bijvoorbeeld coalitie smeden. Om nog maar te zwijgen over de idol-democratie, waarvan de hele Nederlandse televisie is vergeven: kies uw ijsdanser, stijldanser, de grootste Nederlander, en – nieuw bij de AVRO! – vervallen Nederlands erfgoed, dat op kosten van de Bankgiroloterij voor 1 miljoen euro een make over verdient.

In deze entourage kunnen verkiezingen verworden tot een politieke idol-show. Met performances in de vorm van karten, bier drinken, interviews en debatten. Met als tussenstanden: peilingen. Ook met telestemmen: welke lijsttrekker debatteerde ’t best? En niet te vergeten: met afzeiktelevisie.

Hoeveel interviewers – journalisten noemen ze zichzelf – en disgenoten vervullen niet met plezier de afkraakrol van Henk Jan Smits, nu te zien bij X-factor. Ze ‘je en jij-en’ en stellen cynische vragen, die met politiek geen klap te maken hebben. Vraagt Filemon in de Stemmen doe je zo show aan vijf lijsttrekkers – Wouter Bos liet verstek gaan – : „Wie van jullie, denken jullie, heeft iemand een klap voor z’n bek gegeven?”

Precies dat afzeikelement zit verschillende Sonja-kijkers dwars – 916.000 mensen schakelden in. De moslimmeiden werden „slachtoffer van televisie-vermaak”, schrijft de Haagse student Faisal Mirza op zijn weblog ‘Wij blijven hier’. Moslimpje pesten, constateert hij, „begint een sport te worden op tv”: Bij Pauw & Witteman, VARA/NPS, gebeurde op 5 oktober hetzelfde. Een moslim die vrouwen geen hand wenst te geven kreeg onvoorbereid een blote vrouwenposter onder ogen.

Vinden wij dat Sonja deed aan ‘moslimpje pesten’?

Aanvankelijk niet. Net als de gasten legden wij de wegloopactie van de moslimmeiden uit als een taboe, dat La Barend maar mooi had blootgelegd: onze (te) liberale seksuele moraal laat zich niet verenigen met de islamitische van nieuwe Nederlanders. Maar we verdenken Sonja wel van kijkcijferbejag. Haar redactie heeft de tegenstelling erg uitvergroot. Waarom niet ook streng gereformeerde gasten uitgenodigd? En kon de voorbereiding niet beter? Natuurlijk: de meiden hadden beter moeten weten waar ze aan begonnen, maar de redactie had hen vooraf ook beter moeten informeren.

Hoe dan ook: u hebt pech als u de praatshow wilt terugkijken. „In verband met het expliciete beeldmateriaal”, staat op de website, „is deze uitzending niet terug te zien.”

Wij hopen maar dat dit niet komt doordat er bedreigingen zijn binnengekomen bij de VARA.

Reageer op deze column via www.nrc.nl/ogen