Kamp: geen strafbare handelingen in Irak

Minister Kamp (Defensie, VVD) zegt dat er zich, voor zover hem nu bekend, geen strafbare feiten hebben voorgedaan bij het verhoor van 15 Iraakse gevangenen door officieren van de Nederlandse inlichtingendienst MIVD, in oktober 2003.

Kamp stelt met zijn collega van Justitie Hirsch Ballin (CDA) een onafhankelijke commissie in om de zaak nader te onderzoeken.

De minister heeft dit gisteren gezegd naar aanleiding van onthullingen in de Volkskrant over „marteling” van Iraakse gevangenen in de zuidelijke provincie Al-Muthanna. Als bron van zijn kennis verwees Kamp naar een destijds door de marechaussee ingesteld onderzoek.

Daaruit zouden drie feiten naar voren zijn gekomen.

De gevangenen zou ‘een soort skibril’ zijn opgezet, zodat zij hun ondervragers later niet zouden kunnen herkennen.

Er zou in het cellencomplex muziek zijn gespeeld om het de gevangenen onmogelijk te maken met elkaar te communiceren.

Tevens „zou water over de gevangenen zijn gegooid”.

Het onderzoek was in 2003 ingesteld na een melding van de commandant van de mariniers – die in 2003 het eerste detachement vormden van de vorig jaar beëindigde Nederlandse missie in Zuid-Irak – dat „er sprake zou zijn van mogelijk onzorgvuldige behandeling van deze gevangenen”.

De minister ging niet in op het bericht in de Volkskrant dat de toenmalige hoogste Nederlandse militair, chef defensiestaf Kroon, zou hebben besloten van de zaak geen aangifte te doen – tegen het advies van de toenmalige commandant van de marechaussee in.

Een woordvoerder van het Openbaar Ministerie (OM) verklaarde tegenover deze krant dat de marechaussee het OM heeft ingelicht over de kwestie. De teamleider van de marechaussee in Irak zou verantwoordelijk officier van justitie Weerkamp hebben „geadviseerd om geen strafrechtelijk onderzoek in te stellen”. Weerkamp is daarna zelf, op grond van de rapportage van de marechaussee, tot de conclusie gekomen dat er „onvoldoende aanwijzingen waren van strafbare feiten” om strafrechtelijk onderzoek te doen.

De commissie van onafhankelijke deskundigen zal moeten nagaan wat er precies is gebeurd en hoe betrokkenen in 2003 met de beschikbare informatie zijn omgegaan, „inclusief ikzelf”, aldus minister Kamp.

De Volkskrant brengt vandaag enkele nieuwe details: de gevangenen zouden vier dagen zijn vastgehouden en zouden na het afzetten van de skibril met fel licht zijn beschenen. Afhankelijk van duur en intensiteit zouden deze daden een inbreuk op het humanitair oorlogsrecht kunnen vormen, menen deskundigen.

defensie:pagina 3

hoofdartikel:pagina 21