‘Bot negeert kritiek op Grondwet’

Europees antiterrorismecoördinator Gijs de Vries betwijfelt of voorstellen van minister Bot (CDA, Buitenlandse Zaken) om de Europese Grondwet alsnog ingevoerd te krijgen, aan dit doel zullen bijdragen.

De Vries (VVD), eerder lid van de Europese Conventie die de Grondwet voorbereidde, heeft dit gisteren duidelijk gemaakt tijdens een conferentie in Kopenhagen. Hij reageerde op een toespraak die Bot vorige week in Amsterdam hield voor afgestudeerden van de Harvard-universiteit.

„Louter cosmetische aanpassingen zijn niet voldoende om de tegenstemmers in Nederland of elders te overtuigen’’, zei hij. Bot vindt onder andere dat de term grondwet niet meer gebruikt moet worden. Ook moet een nieuwe verdragstekst niet meer reppen van een Europees vlag of een Europees volkslied, een suggestie waarvoor de nodige steun bestaat bij andere politieke partijen (zie schema hiernaast). Voorts zou volgens Bot het nu nog in de Grondwet opgenomen Handvest van Grondrechten kunnen verdwijnen. Daarin staan de politieke rechten van burgers verwoord.

Volgens De Vries, die enkele jaren geleden als Nederlands regeringsvertegenwoordiger zelf betrokken was bij de totstandkoming van de Grondwet, gaan al dit soort oplossingen voorbij aan de werkelijke kritiek van de burgers. Hij verwijt nationale politici onvoldoende duidelijk te maken waar Europa staat en waarom de Grondwet nodig was. „In plaats daarvan vluchtte men in platitudes”, aldus De Vries.

De Vries toonde zich sceptisch over het voornemen van de regeringsleiders om in het vervolg aan de hand van concrete projecten de betekenis van Europa te laten zien. „Hier is de Europese Unie al vijftig jaar mee bezig”, zei hij. Uit een opiniepeiling door Maurice de Hond die eerder deze week in opdracht van de SP is gehouden, zou blijken dat 64 procent van de Nederlanders tegen een Europese Grondwet is.

De Tweede-Kamerleden Herben (LPF) en Van der Staaij (SGP) willen het voor het parlement moeilijker maken akkoord te gaan met wijzigingen van Europese Verdragen en nieuwe uitbreidingen van de Unie. Daartoe willen de twee morgen een initiatief-wetsvoorstel indienen. Kern ervan is dat voor goedkeuring van Europese verdragen en voor uitbreidingen voortaan een tweederde meerderheid vereist wordt. De Nederlandse Grondwet zal daarvoor moeten worden aangepast.

De toespraken van Bot en De Vries zijn na te lezen via www.nrc.nl/buitenland