Minitel, internet voor de vrachtwagenchauffeur

Infodienst Minitel sloeg in Nederland nooit aan.

In Frankrijk zijn er nog altijd 3,6 miljoen abonnees.

Begin jaren tachtig maakte Frankrijk een grote sprong voorwaarts op computergebied. In 1982 lanceerde de regering na massale investeringen minitel. Via een computertje dat je kon aansluiten op je telefoon kon je databases raadplegen en vlieg en treintickets kopen. Een service ludique bood onder andere een horoscoop en contactadvertenties. „Je kan minitel zonder meer zien als voorloper van internet”, zegt Gerard Alberts, computerhistoricus van de Universiteit van Amsterdam. De Franse regering wilde het computergebruik stimuleren, en de keuze om minitel te ondersteunen was volgens hem toevallig. „Het is dat de beleidsmakers het toen op de heupen kregen. Als de Fransen tien jaar later waren begonnen hadden ze misschien de basis gelegd voor internet.” Het doel om van minitel een algemene informatiedienst voor de bevolking te maken hebben de Fransen volgens Alberts bereikt. „Je kon in de jaren tachtig een truckerscafé binnenstappen en daar de chauffeurs achter de minitel zien zitten om hun volgende opdracht binnen te halen.”

Minitel bleef een Frans feestje: de Nederlandse versie, Viditel, sloeg nooit echt aan. Het was te duur voor consumenten (de meeste abonnees waren bedrijven) en de aangeboden informatie viel tegen. In 1997 werd de dienst opgeheven. De Franse voorsprong had bovendien een remmende werking, zo bleek toen internet opkwam. De introductie van internet verliep in Frankrijk veel langzamer dan in de rest van de wereld. Alberts: „Er was in Frankrijk geen commerciële behoefte aan internet. Al het geld, alle belangen en gewoontes zaten al vast in minitel.”

Anno 2006 is minitel in Frankrijk nog steeds ‘online’. „Het is waar dat het aantal gebruikers daalt, maar de dienst is nog steeds winstgevend”, aldus een woordvoerster van France Télécom. „Het hoogtepunt van minitel was in 1993, toen hadden we 7,4 miljoen abonnees.” In 2005 waren daar nog 3,6 miljoen van over. France Télécom heeft nu émulateurs op de markt gebracht waarmee je minitel via je pc kan gebruiken. Volgens de woordvoerster dénkt het bedrijf er niet over om de dienst op te heffen. „Minitel heeft nog vele mooie jaren voor de boeg.”

Ewout Lamé