Om groot én oud te worden

Een low carb dieet is net zo gezond als een low fat dieet.

Wie plantaardig vet eet, is low carb zelfs gezonder af.

Een onderzoek van twintig jaar onder bijna 83.000 Amerikaanse verpleegkundigen heeft aangetoond dat vrouwen die low carb eten, met relatief weinig zetmeel en suiker, maar relatief veel vet en eiwit, net zo vaak een hartaanval kregen als andere verpleegkundigen die relatief weinig vet consumeerden.

Daarmee is de jarenlange strijd tussen low carb en low fat diëten onbeslist geëindigd. Eind jaren tachtig van de vorige eeuw propageerden voedingsvoorlichters om vooral mínder vet te eten. Vet was ongezond en maakte dik. Wie relatief minder vet eet, eet vaak meer koolhydraten (suiker en zetmeel of carbohydrates dat al snel carb werd). Wetenschappers waarschuwden daar al vroeg tegen: niet het vet was slecht, maar veel dierlijk vet is ongezond – plantaardig vet (uit olie en noten) kan er best mee door.

In de beroemde Nurses’ Health Study worden Amerikaanse verpleegkundigen al sinds 1976 gevolgd. Om de twee jaar krijgen ze nieuwe vragenlijsten over hun eet- en leefgewoonten en wordt gekeken welke ziekten ze krijgen, of waar ze aan sterven. Van de 83.000 vrouwen die betrouwbaar over hun voedsel rapporteerden, kregen tot nu toe bijna 2.000 een hartaanval. Maar de vrouwen die de minste koolhydraten (suikers en zetmeel) aten – en dus relatief veel vet – kregen vrijwel even vaak een hartaanval als de vrouwen die veel koolhydraten en relatief weinig vet en eiwit aten.

Dit onderzoek líjkt op het eerste gezicht een ondersteuning voor het Atkins-dieet. Dat ontraadt het eten van koolhydraten (suiker, pasta, brood en aardappelen), terwijl vlees (met relatief veel vet en eiwit) wel mag. Veel mensen vallen in de eerste maanden snel af op zo’n dieet. Maar na een jaar is het resultaat vrijwel verdwenen, bleek afgelopen zomer in de Journal of the American Medical Association. Veel voedingsdeskundigen zeggen dat het Atkins-dieet slecht is voor hart en bloedvaten. Daarbij baseren ze zich op de cholesterol- en bloeddrukmetingen na een paar maanden Atkins-dieet. Die wijzen enigszins op hogere risico’s op hart- en vaatziekten.

De Nurses’ Health Study kijkt echter niet naar vermageringsdiëten, maar naar normale, vaak jaren volgehouden eetpatronen. Zo vreselijk low carb aten de Amerikaanse verpleegkundigen ook weer niet. Slechts 10 procent van hen haalde minder dan 30 procent van hun calorieën uit suiker en zetmeel. En de tien procent die de meeste suikers en zetmeel aten, haalden meer dan 56 procent van hun calorieën uit die koolhydraten.

„Het onderzoek is niet opgezet om gewichtsverlies te onderzoeken”, zei onderzoeksleider prof.dr. Frank Hu gisteren in de Washington Post. De verpleegkundigen die low carb aten waren ook niet slanker dan de verpleegkundigen met een Atkinsachtig menu. Alle deelneemsters zijn in de loop van de tijd een paar kilo aangekomen. Hun body mass index (BMI) zat met een score van 24 à 25 aan de bovenkant van een normaal gewicht. Dit soort menu’s heeft „geen lange-termijneffect op het lichaamsgewicht”, zei Hu. „Uiteindelijk gaat het toch om de calorieën”, voegde voedingskundige prof.dr. Alice Lichtenstein van Tufts University het onderzoek toe.

Het onderzoek geeft het mediterrane menu wel de wind in de zeilen. De verpleegkundigen met een relatief hoge consumptie van plantaardig vet en eiwit, gecombineerd met een lage consumptie van koolhydraat, zagen hun risico op hartaanvallen met bijna een derde verminderd.

En ook levert het onderzoek op dat een dieet met koolhydraten die langzaam in het bloed worden opgenomen (met een lage zogenaamde glycemische index), zoals bruin brood, beschermt tegen hart- en vaatziekten. Dat effect was in dit onderzoek sterker dan meer of minder vet eten.

Koolhydraten bijhouden:www.koolhydratentabel.nl of 00884 naar 7585.