‘Being John Malkovich’, maar dan op z’n Volendams

Ontdekte ik vorige week nog tot mijn schrik dat Jan Smit geen kindster meer was, kwam hij gisteren alweer bovendrijven. Ik las dat hij in café Old Dutch in Volendam de Jan Smit Awards zou uitreiken. Dat klonk intrigerend. Ik schatte zo in dat BZN wel een Lifetime Achievement Award zou krijgen, en misschien zat er ook nog iets in voor The Cats, of voor experimentele vernieuwers binnen de Palingsound.

De Dutch Inn is het jetsetcafé van Volendam. De muren zijn behangen met foto’s van bekende Nederlanders in Volendams kostuum. Gerard Joling hing er, André Hazes, André van Duin, en Jan zelf, van toen hij nog een Jantje was. Het was trouwens moeilijk om de echte Jan Smit in het café te vinden, want overal zaten jongens die precies op hem leken. De jongens hadden allemaal dezelfde gelhaartjes en strakke T-shirts. Being John Malkovich, maar dan op z’n Volendams. Being Jan Smit. Ach, bedacht ik me, iedereen in Volendam is familie van elkaar. Dus zo gek was het niet.

Mijn verwarring werd groter toen bleek dat de Jan Smit Awards allemaal naar Jan Smit gingen. Jan stond met zijn manager op een podium en nam de ene platina plaat na de andere in ontvangst. „Een hele berg edelmetaal”, noemde de manager het. De manager vertelde erbij dat Jan tegenwoordig zoveel edelmetaal krijgt dat het niet te doen is om er altijd een ceremonie omheen te organiseren. „Dan geven we Jan zo’n platina plaat in een benzinestation, op weg naar Duitsland. Of vlak voordat hij naar China vliegt.” Jan Smit, groot in China. Nooit geweten. Het verklaarde die stapel platina wel meteen.

En er waren nog andere Jan Smit Awards voor Jan Smit. De Jan Smit Award voor honderdduizend verkochte ringtones, bijvoorbeeld. En de Jan Smit Award voor honderdvijftigduizend verkochte kledingstukken, van zijn eigen kledinglijn bij C&A. En de Jan Smit Award van S.O.S. Kinderdorpen, waarvoor Jan goede werken verricht.

Jan bleef er rustig onder. Af en toe riep hij iemand uit de Volendamse muziekindustrie naar voren die hem had gesteund – allemaal mensen met dezelfde achternaam –, en aan het eind speechte hij kort. „Ik hou van jullie. Het buffet is geopend.” De meute gelhaartjes in strakke T-shirts wierp zich op de haringen, gevulde eieren, ravigottesaus en haringen. Being Jan Smit: wat een leven.