Burgerforum: geef de kiezer meer invloed

Voorkeurstemmen moeten meer gewicht krijgen, zodat kiezers meer invloed krijgen op wie er in de Tweede Kamer komen. Dat heeft het Burgerforum Kiesstelsel gisteren geadviseerd aan het kabinet.

Het advies wordt in december aangeboden aan minister Nicolaï (VVD, Bestuurlijke Vernieuwing). Een volgend kabinet zal erover beslissen.

Het Burgerforum Kiesstelsel, een groep van 140 burgers die het kabinet moest adviseren over het kiesstelsel, was een initiatief van oud-minister Pechtold (D66, Bestuurlijke Vernieuwing) en had tot doel burgers bij de beleidsvorming te betrekken. Het forum had een website en organiseerde debatten in het land. Nu het advies er is, houdt het forum op te bestaan.

Volgens het Burgerforum moeten kiezers kunnen stemmen op een partij óf op een persoon. De kiezer die zijn stem aan een partij geeft, stemt in met de lijstvolgorde. De kiezer die op een persoon stemt, draagt er direct toe bij dat juist deze kandidaat in de Kamer komt. Het principe daarbij is dat de meeste stemmen gelden.

„Stel, een partij haalt dertig zetels”, licht woordvoerder Martijn Vroom van het Burgerforum toe. „Eenderde van de stemmen is uitgebracht op de partij, de rest op personen. Dan is het heel goed mogelijk dat op plek 60 een kandidaat uit Groningen staat op wie heel veel Groningers hebben gestemd. Die stijgt dan enorm op de lijst.”

Als dit systeem bij de verkiezingen van 2003 had bestaan, waren volgens het Burgerforum de VVD’ers Atzo Nicolaï, Hans van Baalen en Willibrord van Beek niet in de Kamer gekomen. Ook D66’er Bert Bakker zou niet zijn gekozen.

Oud-minister Pechtold wilde de ‘voorkeursdrempel’ zelf ook al verlagen, maar dan op een andere manier. In een wetsvoorstel legde hij de drempel bij 12,5 procent in plaats van de huidige 25 procent van de kiesdeler (het aantal uitgebrachte stemmen gedeeld door het aantal Kamerzetels). Hierbij zouden voor een ‘voorkeurszetel’ ongeveer 7.500 stemmen nodig zijn. Zijn opvolger Nicolaï trok het wetsvoorstel in september in. Het systeem zou „cliëntelisme” in de hand kunnen werken, schreef hij de Kamer.

Lees over het kiesstelsel op www.nederlandpraatmee.nl