Act Now! (Alweer)

Als we NU niets doen, vergaat de wereld - voor de honderdste keer. Cas van Kleef (18) over milieuwaarschuwingen à la Al Gore

Borstkanker en aids, uit de weg. Milieu has entered the building. Nu Al Gore met zijn film ‘Een Ongemakkelijke Waarheid’ ons land heeft bezocht, is alles wat met het klimaat te maken heeft weer helemaal hip. Hadden we eerst roze gebouwen en Catherine Keijl met een lint om haar tieten om borstkanker tegen te gaan, nu zien we Sophie Hilbrand met een olijk gezicht een spaarlamp indraaien, en Jan-Peter Balkenende samen met Tony Blair een brief schrijven aan de Europese Unie, met het verzoek om ambitieuzere klimaatpolitiek.

Tot voor kort was het milieu niet iets waar je mee scoorde als mens, laat staan als politicus. Een gezellige discussie over afval scheiden leidde al snel tot een verbanning uit je vriendengroep. Een lijsttrekker die zijn kiezers een ecologisch doembeeld voorhield, kelderde meteen in de peilingen. Maar als er een Amerikaan met een snel gemonteerde film langskomt draait heel Nederland 180 graden. Met zijn tactiek van mooie plaatjes en een positieve inslag probeert Gore vooral jongeren te bereiken. Zijn gevleugelde uitspraak ‘If we act now, we can still save the planet’ is op het eerste gezicht ook zeer overtuigend. Maar mij doet het niks meer.

Al Gore is al een jaartje of wat door de wereld aan het toeren met zijn filmboodschap, en al net zo lang zegt hij dat we ‘vandaag’ moeten beginnen met het redden van de aarde. Meneer Gore is niet de eerste die dit soort dingen verkondigt. Dertig jaar geleden stelde een commissie van wijze mannen ook al dat het ‘vijf voor twaalf’ was, aarde-naar-de-verdoemenisgewijs. Milieuridders nemen de begrippen ‘vandaag’ en ‘nu’ blijkbaar erg ruim. En dat is ook niet zo gek, je maakt geen vrienden door te stellen dat de aarde inderdaad kapot gaat, maar dat we eigenlijk eergisteren hadden moeten beginnen met een grootscheepse reddingsoperatie. Aan de andere kant gaat natuurlijk geen hond actie ondernemen als je stelt dat het milieu verslechtert, maar dat we nog ongeveer vijftien jaar de tijd hebben voordat we ons zoetjesaan zorgen moeten gaan maken.

In de supermarkt kijk ik met een mengeling van medelijden en frustratie naar moeders die hun kwijlende kind voor de ‘aller-allerlaatste keer waarschuwen’. Waarna dat kotertje gewoon doorgaat met snoep in het mandje gooien, omdat hij weet dat hij nog een aantal ‘allerallerlaatste keren’ te gaan heeft. Ik hoop dat wij, als jongeren, bewust worden van de ecologische ramp die met rasse schreden nadert. Maar alle ‘act now’s’ dragen daar niet aan bij, want na de zoveelste ‘laatste kans’ zijn we allemaal geneigd te denken dat het onze tijd wel zal duren. Het is niet zo dat ik geen vertrouwen heb in de heren milieuwetenschappers, maar dertig jaar lang declameren dat het bijna middernacht is, is natuurlijk nauwelijks geloofwaardig.

Dus meneer Gore, en alle andere mensen die verstand hebben van het milieu, het lijkt me duidelijk voor welke keuze jullie staan. Of jullie zeggen nog één keertje dat het nu echt de laatste kans is om de wereld te redden. En daarna wil ik er geen woord meer over horen. Of jullie geven eerlijk toe dat we de milieutrein al hebben gemist, en dat er niks anders meer opzit dan totale verdoemis. Daar maak je dan wel geen vrienden mee, maar het is wel zo eerlijk. Voor totale anarchie, eventueel gecombineerd met ongebreideld hedonisme ben ik in dit verband niet zo bang. De jaren tachtig-kinderen wonen nu ook gezellig in de vinex-wijken van Almere, terwijl ze allemaal wisten dat de bom elk moment zou vallen. Ik voorzie hooguit een grotere verkoop van veiligheidsspelden en Prince-platen

Vertel ons wanneer het écht te laat is om de wereld te redden. Daar hebben wij, die het klusje eventueel moeten opknappen, recht op. En snel een beetje, dan weet ik of het nog zin heeft om mijn batterijen bij het chemisch afval in te leveren.