Met z’n allen op het podium want de VVD is één

De VVD zette zaterdag alles in om de partij kracht en eensgezindheid te laten uitstralen. Met CDA en PvdA, riep Rutte, wordt het land een rusthuis aan zee.

Lunteren, 6 nov. - Buiten zijn campagnemedewerkers bezig met het opblazen van een springkussen voor de kinderen in de VVD-kleuren blauw en oranje. Binnen in CongresHotel de Werelt in de bossen bij Lunteren wemelt het van de VVD-bestuurders met oranje partijsjaals om de nekken – er is geen kind te zien. Campagne-animator Frits Huffnagel, normaal wethouder te Den Haag, staat afgelopen zaterdag in een wolk rook op het podium. „Dit is de definitieve aftrap van de campagne!” roept Huffnagel.

De VVD dreigde uit beeld te raken door de aandacht voor CDA en PvdA in de aanloop van de Kamerverkiezingen op 22 november. Zaterdag, de dag na het lijsttrekkersdebat op RTL4 tussen Balkenende (CDA) en Bos (PvdA), willen de liberalen de nieuwscyclus daarover doorbreken. Partijleider Rutte zinspeelt al dagen op het grote campagnethema van de VVD en heeft zo de spanning opgevoerd.

De twee uur durende show die de naar schatting driehonderd VVD-bestuurders krijgen voorgeschoteld, is strak geregisseerd. Er is een overenthousiast bandje dat het campagnelied zingt (Let’s Work van Mick Jagger), een talkshow met partijtoppers, de ministers Zalm (Financiën), Kamp (Defensie) en Verdonk (Vreemdelingenzaken & Integratie), een optreden van zangeres Do, en ten slotte een campagnetoespraak van Rutte zelf en natuurlijk confetti en nogmaals alle kandidaten voor de Tweede Kamer op het podium. Die voorstelling was al een keer opgevoerd bij het verkiezingscongres in Den Haag, maar de VVD zieltoogt in de peilingen. Uit de Tweede Kamerfractie begon vorige week onvrede daarover te lekken. De lijsttrekker was te ontspannen en te weinig zichtbaar. Vrijdagmiddag zei Rutte op Radio 1, bij het programma Hagens op de middag, dat hij daar „bijzonder boos” over was. De campagnedoctors besloten daarom tot reanimatie en vertoon van eenheid.

Aan de inhoud van de toespraak van Rutte zal het niet liggen. Zijn „centrale boodschap”, zo betoogt hij, is „Mensen, het karwei begint nu pas echt!” Rutte realiseert zich dat zijn centrale boodschap wel een beetje „vanzelfsprekend” is. Dus bevat zijn toespraak stevige aanvallen op CDA, de huidige coalitiepartner, en oppositiepartij PvdA. Balkenende en Bos dineren tot Ruttes „stomme verbazing” regelmatig in het Torentje! Een aantijging die later door de campagneteams van de andere partijen wordt ontkend. Bovendien ontberen de plannen van CDA en PvdA „ambitie en urgentie”. Als zij samen regeren wordt Nederland „een rusthuis aan de Noordzee”.

Rutte valt ook indirect het leiderschap aan van Balkenende. „Het CDA had de premier, wij bepaalden het beleid.” Verder maakt hij zijn ambitie voor de komende vier jaar „héél concreet”: Elk jaar 50.000 nieuwe bedrijven erbij, elk jaar 25.000 jongeren extra mét diploma van school en 200.000 mensen van een uitkering naar een baan. „Want ‘sociaal’ betekent niet een carrière in een kaartenbak.”

Kamerleden zeggen achteraf dat zij tevreden zijn met de nieuwe felle toon van Rutte. Ondertussen moet er weer een brandje geblust worden. Want de nummer vijf op de lijst, Laetitia Griffith, had ’s ochtends bij het radioprogramma Tros Kamerbreed laten doorschemeren dat Verdonk te weinig heeft gedaan aan integratie. Aan het eind van de middag is Griffith weer op de radio. Het is niet waar. Er was geen kritiek op Verdonk. Griffith staat als één vrouw achter Verdonk.