Eén provincie scheelt de helft aan vergaderingen

De Randstad moet in de race blijven met andere agglomeraties. Bestuurlijke drukte verhindert dat. Weg met het beleidsabacadabra, zeggen de werkgevers.

Bestuurlijke onmacht staat de economische ontwikkeling van de Randstad in de weg, zo meent werkgeversorganisatie VNO/NCW West.

De werkgevers hebben een lijst gemaakt met 37 ruimtelijk-economische projecten die soms al tientallen jaren slepen en niet tot uitvoering komen. Directeur Bert Mooren van werkgeversorganisatie VNO/NCW West: „In de Middeleeuwen werden kerken door meerdere generaties gebouwd. Wij voelen ons Middeleeuwers. Ik ken talloze mensen die zich afvragen of zij de uitvoering van een project ooit nog zullen meemaken.”

Als voorbeelden noemen de werkgevers: de aanleg van een autosnelweg van Alkmaar naar Den Helder („wordt al vijftig jaar tegengehouden door de opstelling van de gemeente Bergen”); de aanleg van de snelweg A4 Midden-Delfland („inmiddels vijftig jaar discussie”); de kwestie Rotterdam Airport („gewenste uitbreiding aantal vluchten loopt vast op de milieunormering voor het vliegveld die dateert uit de jaren zestig en nog uitgaat van ‘oude’ vliegtuigen in plaats van de nieuwe met veel minder geluidhinder”); een grote zeesluis bij IJmuiden („sinds 1972 op de agenda, constant discussie over nut en noodzaak door CPB en milieubeweging”) en vergroting van de provinciale weg N201 naar Schiphol en Aalsmeer („pas na vijfenzestig jaar discussie overeenstemming tussen de betrokken gemeenten”).

Mooren: „In al deze gevallen wint de bureaucreatie het van de sense of urgency die we allemaal voelen, omdat de Randstad is geduikeld in de top twintig van meest aantrekkelijke vestigingsplaatsen in Europa.” Wat de werkgevers willen is meer regie door het rijk voor projecten van nationaal belang. Mooren: „Provincies moeten af van het beleidsabacadabra en zich focussen op concrete regionale projecten. Besluiten over nut en noodzaak moeten bindend zijn voor lagere overheden.”

De beste methode om de Randstad Holland weer op de kaart te zetten, is één provincie te maken, vindt de Vereniging Deltametropool, een bestuurdersclub die zich al bijna tien jaar ten doel stelt „in West-Nederland de in beginsel reeds aanwezige metropool tot ontwikkeling te brengen”. Dat is des te noodzakelijker, aldus voorzitter Duco Stadig, nu de Randstad „achteruit kachelt” en voorbij wordt gestreefd door andere Europese agglomeraties. ‘Bestuurlijke spaghetti opruimen’, is het motto. Eén nieuwe provincie kan het aantal ambtelijke en bestuurlijke vergaderingen met tenminste vijftig procent verminderen, aldus een interne notitie, en ook bestuurlijke procedures kunnen met tenminste de helft worden bekort. Er moeten „coalities” worden gesmeed. „Bevorderen dat de havens van Amsterdam en Rotterdam fuseren, zodat eindelijk een doelmatige taakverdeling mogelijk wordt.” Universiteiten moeten ophouden elkaar vliegen af te vangen. Het streven is: „Vergaande samenwerking/taakverdeling tussen de universiteiten bevorderen.” Gezamenlijk kunnen ook de Olympische Spelen van 2028 worden binnengehaald. „Dat geeft focus en energie.”

Als er niet één provincie komt, zegt Stadig, dan blijven we doormodderen. Met het maken van aparte studies voor de aanleg van infrastructuur per regio die ook door een minister niet op elkaar kunnen worden aangesloten. „En dus gebeurt er niets.” Met het beamen dat er ruimte voor water moet worden gemaakt, maar als één van de vier betrokken provincies stilletjes hopen dat een andere provincie dan de jouwe die ruimte maakt. „Dan hoef jij het niet te doen.” Met het pappen en nathouden in het Groene Hart, waar nu wél een mooi ontwikkelingsprogramma ligt maar waar te weinig geld voor is. „Dat heeft minister Veerman niet door het kabinet kunnen krijgen.”

De vereniging sluit niet uit dat dit plan strandt in dezelfde spaghetti als men hoopt te bestrijden. Stadig: „Minister Remkes laat tot op heden een keuze tussen één of twee Randstadprovincies liggen. Hij schiet op klein wild en gaat stadsdeelraadje pesten. Er is een commissie onder leiding van Wim Kok bezig. Misschien dat dit advies het laatste duwtje kan geven.”