Alle veiligheid onder één paraplu brengen lukt niet

Elco Brinkman stelt voor `alle veiligheidszaken` onder te brengen in een ministerie van Veiligheid (NRC Handelsblad, 27 oktober). Dat lijkt erg op wat al is opgedragen aan de AIVD.

Het is een onmogelijke opgave alle veiligheid onder één paraplu te brengen. Moeten tot `veiligheidszaken` bijvoorbeeld niet ook gerekend worden: het Loodswezen dat voor de veiligheid van de zeevaart zorgt, de Luchtverkeersleiding, die de veiligheid in het luchtruim bewaakt, en ook de APK-keuring die erop toeziet dat oudere auto`s veilig de weg op gaan.

De denkfout die Brinkman maakt is dat hij het onderscheid miskent tussen beleidssectoren en beleidsfacetten. Beleidssectoren bestrijken een duidelijk omlijnd overheidsterrein. Een beleidssector als Verkeer en Waterstaat kun je in een departement onderbrengen. Voor beleidsfacetten zoals veiligheid, die als scheringdraden door het hele overheidsbeleid lopen, lukt dat niet. Als je zo`n beleidsfacet extra accent wilt geven, dien je voor een gezaghebbende interdepartementale coördinatie daarvan te zorgen. Dat kan worden bereikt door de AIVD onder te brengen bij de minister-president, van wie het gezag uitgaat dat vereist is voor een effectieve interdepartementale coördinatie. Brinkman laat in een interview in dezelfde krant blijken dat hij het idee even heeft overwogen, maar meteen heeft verworpen. Want het zou de minister-president ,,een karrenvracht aan werk bezorgen”. Je kunt op AZ een staatssecretaris benoemen voor de AIVD, die de premier ontlast, maar op wie wel de autoriteit van de voorzitter van de ministerraad afstraalt. Dat is in het verleden al eens gebeurd om een beleidsfacet centraal te stellen. Zo was Schmelzer staatssecretaris van Algemene Zaken in het kabinet-De Quay van 1959 tot 1962, om het toen centrale beleidsvoornemen voor een Publiekrechtelijke Bedrijfsorganisatie, die meerdere departementen raakte, tot leven te brengen.