AGENDA NOVEMBER

04 Museumnacht met geluid

Audiovisueel kunstenaar Eboman opent hem: de zevende museumnacht in Amsterdam. In het Amsterdams Historisch Museum verzorgt hij een performance met beeld en geluid. Als die om 19.00 uur eindigt begint de museumnacht, waarin de Amsterdamse musea open zijn en veel optredens en manifestaties zijn georganiseerd: Kamagurka treedt op in het Persmuseum, fotograaf Hellen van Meene geeft les in Huis Marseille, Jort Kelder wordt in het Rijksmuseum geïnterviewd over de rijkste Nederlanders, etc.

05 Marathon van New York

Vijf monumentale bruggen, vijf wijken, en twee miljoen toeschouwers langs de kant van de weg - dat maakt de ING-marathon van New York tot één van de meeste enerverende loopafstanden over 42,195 meter. De marathon trekt de absolute wereldtop (het prijzengeld is dit jaar 600.000 dollar) èn atleten die tenminste één keer in hun leven de klassieke afstand willen lopen. In 1970 telde de marathon 127 deelnemers (inleggeld van één dollar), dit jaar lopen er bijna 90.000 mensen mee (en betalen niet-Amerikanen 164 dollar).

07 Poll voor George W. Bush

Op 7 november gaan de Amerikanen stemmen voor alle 435 zetels in het Huis van Afgevaardigden en 33 van de honderd senatoren. De Republikeinse partij heeft momenteel meerderheden van vijftien en zes zetels in respectievelijk het Huis en de Senaat. De stembusgang is daarom cruciaal voor George W. Bush. Verliest zijn partij een of beide meerderheden, dan is de toch al impopulaire Amerikaanse president de rest van zijn twee ambtstermijn een lame duck, vleugellam. De Democraten moeten dan wel zeer effectief toeslaan: in maar een paar districten en staten wordt de verkiezingsstrijd echt spannend.

12 Populariteitstest Poolse tweeling

Op 12 november kiezen de Polen burgemeesters en gemeenteraadsleden. Normaal gesproken zouden de lokale verkiezingen geruisloos plaatsvinden, maar nu worden ze algemeen gezien als een referendum over de tweelingbroers Kaczynski. De een is president, de ander werd deze zomer premier, gezamenlijk streven ze naar een nieuwe politieke orde, maar tot nu toe overheerst de wanorde. In hun ijver om Polen te zuiveren van communistische overblijfselen hebben ze velen van zich vervreemd. Maar het zijn vechters: wie weet flikken ze het kunstje nog een keer.

17 Drie opera's van Mozart

De Nederlandse Opera viert de 250ste geboortedag van Mozart op unieke wijze. De opera's Così fan tutte, Don Giovanni en Le nozze di Figaro krijgen nieuwe producties die op drie achtereenvolgende avonden in première gaan in het Amsterdamse Muziektheater.

De voorstellingen, die tot in januari voortduren, zijn vrijwel uitverkocht.

Maar ze zijn ook live te zien in een aantal bioscopen en op de NPS-tv (10 en 24 december, 7 januari) en te horen op Radio 4 (30 december, 6 en 20 januari).

22 Bos of Balkenende

Na bijna twee maanden campagnetijd zijn woensdag 22 november de verkiezingen voor de Tweede Kamer. CDA en PvdA maken allebei kans de grootste partij te worden en daardoor het voortouw te nemen voor een nieuwe coalitie. De verkiezingen zijn daarom een strijd tussen de PvdA'er Wouter Bos en premier Balkenende (CDA). Vooral de laatste dagen zullen bepalend zijn voor de uitslag, denken de partijen zelf. Iedere tactische fout, iedere verspreking kan een immens effect hebben op het resultaat. Maar ook het weer kan, zoals bekend, van invloed zijn.

23 China op celluloid

Het International Documentary Festival Amsterdam is een vast baken voor de liefhebber van documentaires. Van 23 november tot en met 3 december worden honderden korte en lange films van makers over de hele wereld getoond, waarbij festivaldirecteur Ally Derks als altijd de vinger aan de pols van de maatschappij houdt. Speciale aandacht is er dit jaar voor China, in het programma China Transit met vijftien Chinese films. Gast van het jaar is de Amerikaan Alan Berliner. Maar de openingsfilm is Nederlands: 4 Elements van het jonge talent Jiska Rickels.

28 Heilige Vader naar Turkije

Het bezoek van de paus aan Turkije zal wellicht minder opvallen door stichtelijkheid dan door de enorme veiligheidsmaatregelen die de Turkse autoriteiten zullen nemen. Er is natuurlijk al een onfortuinlijk precedent van een Turk die een aanslag pleegde op een paus (Mehmet Ali Agca op Johannes Paulus II in Rome in 1981). Daar komt nog bij dat de huidige paus in Turkije bepaald niet populair is: hij is tegenstander van Turkijes lidmaatschap van de Europese Unie en maakte - ook in de ogen van veel Turken - denigrerende opmerkingen over de islam.