Zedig prinsesje Juliana

De EO zendt vanaf zondag een serie uit over het leven van de jonge prinses Juliana.

De Lockheed-affaire, Greet Hofmans of de oorlogsjaren komen niet in de serie voor.

Marieke de Kleine speelt Juliana. Hylke van Sprundel is Bernhard. De producent van de serie had geen geld voor bekende acteurs. Foto EO EO

Door Henk van Gelder

De netmanager van Nederland 1 en de Evangelische Omroep wilden een nieuw programma: „iets over het koningshuis voor een groot publiek”. Het resultaat is de vierdelige dramaserie Juliana, die zondagavond begint.

Het verhaal begint in 1927, toen de jonge prinses tegen de wil van haar moeder ging studeren. En het eindigt als ze in het huwelijk is getreden met prins Bernhard. Aan het hof werd actief gezocht naar een geschikte huwelijkskandidaat voor Juliana. Er deden zelfs lijstjes met mogelijke kandidaten de ronde. De oorlogsjaren en de kroning in 1948 vallen buiten dit bestek, evenals de Greet Hofmans-affaire en het Lockheed-schandaal. „Daaraan is al genoeg aandacht besteed,” zegt producent Paul Voorthuysen, verwijzend naar de twee toneelstukken over Juliana die vorig seizoen op tournee waren.

De hoofdrol wordt zedig en aanvallig gespeeld door de nog onbekende Marieke de Kleine, die tot dusver vooral te zien was bij kleine theatergezelschapjes. Zij werd voor de rol benaderd nadat actrice Tjitske Reidinga wegens andere verplichtingen moest bedanken. De Kleines voornaamste tegenspeelster is Ria Eimers als koningin Wilhelmina. De opnamen zijn de afgelopen zomer in hoog tempo gemaakt door regisseur Robin Pera, die eerder verantwoordelijk was voor populaire series als Costa en Zoop.

Pera heeft het moeten stellen met een budget van ruim 1,6 miljoen euro, hoewel het project aanvankelijk 4 miljoen leek te vergen. Maar het Stimuleringsfonds, dat veel tv-drama subsidieert, wilde wegens „onvoldoende kwaliteitsverwachting” niet meebetalen. De beoogde regisseur Robert-Jan Westdijk (Zusje, Phileine zegt sorry) liet daarop weten dat zo’n serie voor zo weinig geld niet te maken zou zijn.

„Het was een gevoelige financiële aderlating”, bevestigt Voorthuysen. „We hebben de tering naar de nering moeten zetten. Volgens mij ziet het er nu twee keer zo duur uit als het is geweest. Het is heel slim geproduceerd. En wat ook heeft meegeholpen, is dat we bij voorkeur geen bekende tv-gezichten wilden. In de toneelwereld zijn de acteurs wel bekend, maar op de tv zijn ze amper te zien geweest. Dat scheelt natuurlijk. Als je Juliana laat spelen door Katja Schuurman, wordt het ook financieel een heel ander verhaal.”

Op locaties als Het Loo („ondoenlijk”) en paleis Soestdijk („ondenkbaar, wordt verbouwd”) waren de tv-makers niet welkom. In plaats daarvan zijn veel scènes gefilmd in kasteel Middachten bij Arnhem, kasteel De Haar in Haarzuilens en het landgoed Beeckestijn in Velsen, dat model stond voor Soestdijk. Een wintersportscène, die zich eigenlijk in Oostenrijk had moeten afspelen, wordt komend weekeinde nog gemaakt in Vierhouten.

Op de aftiteling ontbreekt de naam van scenarioschrijver Hugo Heinen, die zich een paar maanden geleden heeft teruggetrokken wegens gebrek aan vertrouwen in het eindresultaat. Voorts bestond er onenigheid over details die volgens de EO niet door de beugel konden, zoals het feit dat de jonge Juliana zich graag verdiepte in de grote wereldgodsdiensten.

Ook de huwelijksontrouw van haar vader, prins Hendrik, moest maar liever niet al te prominent worden behandeld. Heinen onthoudt zich van commentaar. „Het is een niet-controversiële serie geworden,” zegt producent Voorthuysen. De EO heeft deze week aan de pers trouwens wel een fragment vertoond, waarin Juliana haar vader licht bestraffend toespreekt omdat zijn hondje (Bismarck geheten) verdacht naar damesparfum ruikt.

Juliana staat op de zondagavond op Nederland 1, waar het programma Reünie tot dusver een miljoenenpubliek trok. Sinds begin dit najaar zendt de EO voor het eerst op zondag uit. Daar kan de achterban nu wel tegen, zei EO-manager Arjan Lock bij de presentatie van de najaarsprogrammering. Bovendien zijn deze programma’s vooraf opgenomen, zodat niemand gedwongen is op zondag te werken. „Wij zijn een missionaire organisatie die mensen wil bereiken op voor hen geschikte tijdstippen. De zondagavond is voor tv-begrippen zo’n geschikt moment.”

Juliana, vanaf zondagavond, Ned.1, 21.15u