Prodi heeft Napels heel wat uit te leggen

Napels wordt overspoeld door een geweldsgolf: twaalf moorden in tien dagen. Wat blijkt: bij vrijwel alle recente moorden zijn ex-gevangenen betrokken die gratie is verleend door premier Prodi. Deze heeft dus wat uit te leggen.

Politieagenten onderzoeken een scooter in een buitenwijk van Napels waar een dubbele moord heeft plaatsgevonden. De afgelopen tien dagen hebben maffiosi en straatrovers al twaalf moorden gepleegd. Foto AFP Italian police inspect a motobike in the street where Adriano Cirillo and Pasquale Pecoraro, were shot in Torre del Greco, near the Italian southern city of Naples, 31 October 2006. The Italian government will send at least 1,000 police reinforcements to Naples in the wake of a crime wave that claimed four lives in the southern city, press reports said 31 October 2006. AFP PHOTO/FRANCESCO PISCHETOLA AFP

„Is dit de rechtsstaat? Binnen 48 uur twaalf dolksteken rechtvaardigen?” Rouwende jongeren in de Napolitaanse wijk Pozzuoli vroegen het zich gisteren af. Samen met duizend vrienden, familieleden en bekenden woonden ze in de regen de begrafenis van hun achttienjarige vriend Daniele del Core bij, vermoord toen hij vrede wilde stichten tussen twee jongens die vochten om een meisje.

De jongeren zijn boos, omdat de zestienjarige moordenaar van hun vriend alweer op vrije voeten is. De rechter heeft de minderjarige killer naar huis gestuurd in afwachting van de rechtszaak. Minderjarigen horen niet thuis in een gevangenis, zo luidt zijn redenering.

Het is slechts één van de schrijnende gebeurtenissen, waarmee Napels deze dagen wordt geconfronteerd. In tien dagen zijn in en rond de stad twaalf moorden gepleegd. Dit jaar kwamen al 75 mensen om. Oorlog tussen rivaliserende clans van de Camorra, de Napolitaanse maffia, maar ook straatroof door jongeren op scootertjes, ‘mototauri’ genaamd, ‘gemotoriseerde stieren’, laat een spoor van bloed na. Vanochtend vroeg nog belandde een 34-jarige man zwaargewond in het ziekenhuis nadat hij was neergestoken.

Opnieuw staat Napels in het centrum van de aandacht. Kranten en tv-journaals openen met de orgie van geweld die de stad overspoelt. De regering heeft duizend extra politieagenten gestuurd. En vandaag bezoekt ook premier Romano Prodi Napels om de burgers en de instanties een hart onder de riem te steken.

Prodi pleit voor een strategisch plan. „Het burgerlijk leven moet worden gereorganiseerd. De controle over de economie moet weer worden heroverd” op de georganiseerde misdaad, aldus de premier die overigens heel wat heeft uit te leggen.

Het is immers zijn regering die deze zomer tussen de tien- en twintigduizend gevangenen gratie heeft verleend, om de overvolle gevangenissen te ontlasten. Een maatregel die, zo blijkt nu, Napels hard heeft getroffen. 1.321 ex-gedetineerden verschenen in de straten van de stad. Nu, drie maanden later, zijn er al zes gearresteerd wegens moord en tien wegens gewapende overvallen. Negen van de vrijgelaten misdadigers zijn zelf al vermoord tijdens de bendeoorlog. „Bij vrijwel alle moorden van de laatste drie maanden hebben vrijgelaten gevangenen een rol gespeeld”, aldus Franco Roberti, leider van de Anti-Camorra-eenheid van Napels.

Volgens commentator Giorgio Bocca bewijzen de laatste dagen dat de Camorra in Napels heeft „gezegevierd”. Het is een stad waar niet alleen de traditionele criminelen de wet aan hun laars lappen, maar waar ook ambtenaren, bouwondernemers, boekhouders en artsen zijn geïnfecteerd door „het systeem”, zoals de Camorra ook wel wordt genoemd.

De greep van de Camorra gaat zelfs zo ver dat het vuilnis niet wordt opgehaald als de Camorra dat niet wil. Ook dezer dagen staken de vuilophalers weer. De stank die hun inactiviteit oplevert, gebruikt de Camorra als drukmiddel om de overheid tot bepaalde besluiten te dwingen.

Winkeliers zijn slachtoffer én medeplichtige van de Camorra. Ze klagen dat ze worden afgeperst, maar komen in opstand zodra de lokale overheid het vergunningenbeleid probeert te handhaven. Onlangs werden hun protesten zelfs aangevoerd door gemeenteambtenaren die blijkbaar ook meerdere petten op hebben.

De greep van de Camorra beperkt zich niet enkel tot de misdaad en de legale economie, maar strekt zich zelfs uit tot het culturele leven. Sinds een paar weken zit de jonge schrijver Roberto Saviano (28) opgesloten in zijn huis in het centrum van de stad. De politie bewaakt hem permanent. De Camorra heeft hem met de dood bedreigd, omdat hij in zijn laatste boek Gomorra de Camorra heeft aangeklaagd.

Umberto Eco nam het vorige week voor hem op. Hij riep de Italianen op deze schrijver niet alleen te laten, omdat hij dan zeker zal worden vermoord.

Een oplossing voor de neergaande spiraal waarin de stad zich bevindt, lijkt niet direct voor handen. De tragedie van Napels is dat de stad in de jaren zeventig en tachtig haar industrie bijna volledig verloor door de economische crisis. Daar is nooit iets voor in de plaats gekomen. De jeugdwerkloosheid bedraagt 50 procent.

Wie wil werken zoekt het noodgedwongen in de zwarte economie, laat zich verleiden tot het verkopen van drugs of wordt soldaat van een van de twintig Camorra-clans die elkaar op leven en dood bestrijden. Anderhalf jaar geleden vielen in een clanoorlog al 150 doden. De clans maken nu dankbaar gebruik van de gevangenen die Romano Prodi’s regering deze zomer heeft vrijgelaten.