‘Overheid moet meer durven’

Politici discussieerden gisteren over innovatie. De overheid kan nog veel doen. Onderwijs en bedrijfsleven dichter bij elkaar brengen, en meer aandacht voor midden- en kleinbedrijf.

Hoe kunnen we techniek sexy maken? En hoe maken we van Nederland weer een innovatief land? Vragen waarop staatssecretaris Karien van Gennip (Economische Zaken, CDA) en de woordvoerders van VVD, PvdA ChristenUnie en SP gisteren maar moeilijk antwoord konden geven in een debat in de Jaarbeurshal in Utrecht. In de zaal zat een honderdtal ondernemers en belangenvertegenwoordigers uit de technologiebranche.

Het debat begon bij de basis: het onderwijs. Charlie Aptroot (VVD) zei dat het vmbo „mislukt is” en dat daar te veel theoretisch lesgegeven wordt. Hij pleit voor de terugkeer van een goede vakschool.

Martijn van Dam (PvdA) verweet Van Gennip dat het CDA wil bezuinigen op het vmbo. Maar volgens de staatssecretaris is de hoeveelheid geld niet het probleem. Het gaat om de eigen verantwoordelijkheid van scholen.

„En of je ouders betrekt bij het voorkomen van vroegtijdig schoolverlaten.” Het vmbo kampt nu jaarlijks met 60.000 vroegtijdige schoolverlaters.

Van Gennip gaf hoog op over de invoering van de kennisvouchers, tegoedbonnen waar ondernemers voor maximaal 7.500 euro kennis in kunnen kopen bij kennisinstellingen zoals TNO. Een ondernemer uit de zaal zei echter dat hij zijn voucher niet kwijt kon en dat besteding bij universiteiten „een fiasco” is. „Er bestaat een grote kloof tussen wat academici beogen en wat het bedrijfsleven wil.”

Van Gennip gaf toe dat ze de laatste jaren meer had moeten hameren op de aansluiting tussen onderwijs en bedrijfsleven. „Daar ligt nog een grote opgave voor de komende periode”, zei ze.

Veel discussie was er over de rol van de overheid bij het aanbesteden van innovatieve projecten. Opdrachten zouden niet alleen naar grote bedrijven moeten gaan – zoals naar Stork voor het ontwikkelen van onderdelen van het Amerikaanse gevechtsvliegtuig Joint Strike Fighter – maar meer naar het midden- en kleinbedrijf.

Tot dezelfde conclusie komt het wetenschappelijk instituut van de CDA in een gisteren gepubliceerd boekje. De overheid moet gedurfder beleid voeren, is de conclusie. Auteur Evert-Jan van Hasselt maakte de vergelijking met het beleid van gouverneur Schwarzenegger van de Amerikaanse staat Californië: „Daar worden strenge normen ingevoerd voor uitlaatgassen. Intussen investeren ze in de aanleg van tankstations voor waterstofauto’s. Dat stimuleert de ontwikkeling van die technologie.”