‘Wij staken niet graag, maar het was nodig’

Connexxion won de concessie voor het busvervoer in Brabant van concurrent BBA, maar schreef door een „verschrijving” te laag in. Zolang de voorwaarden niet worden aangepast, wil het bedrijf geen BBA-personeel overnemen.

Stakende chauffeur van busbedrijf BBA, dat na zeventig jaar uit het Brabantse straatbeeld dreigt te verdwijnen omdat Connexxion een aanbesteding won. Foto Merlin Daleman Staking van BBA provinciehuis Brabant. 's-Hertogenbosch, 16-10-06 © Foto Merlin Daleman Daleman, Merlin

Wie wordt straks zijn baas? Is hij dan zeker van werk? En hoe ziet het sociaal plan eruit mocht hij overbodig worden? Hans Klarenbeek – „ik rijd al dertig jaar op de bus” – weet het niet. Zijn collega-chauffeurs van de BBA in Noord-Brabant weten het evenmin. Ze willen zekerheid. En om die af te dwingen zijn ze gisteren na de ochtendspits in staking gegaan. Ze zijn in hun bussen naar Den Bosch gereden waar ze de voertuigen bij het provinciehuis hebben gestald.

Daar, in een kamer op de eerste etage, beslissen „de hoge heren”, zoals Klarenbeek hen noemt, over hun toekomst. Het zijn de Brabantse gedeputeerde Eric Janse de Jonge (Verkeer) en vertegenwoordigers van de vervoersbedrijven BBA, de Franse eigenaar van BBA Veolia, Connexxion (met dochter Hermes) en Arriva. Beneden in de grote hal wachten honderden boze chauffeurs, getooid in hesjes van vakbonden van FNV en CNV.

Voordat het overleg op één hoog begon, sprak Janse de Jonge de chauffeurs bemoedigend toe. Het is goed dat u actie voert, zei hij, „u hoeft niet met u te laten sollen.” Klarenbeek meent dat de bestuurder daarmee de spijker op de kop sloeg. „Onze onzekerheid duurt al ruim twee jaar”, legt hij uit. „In 2005 zag het ernaar uit dat de BBA uit Brabant moest verdwijnen, na zeventig jaar. Dat sloeg bij ons in als een bom.”

De provincie gunde de vervoersconcessies destijds aan Connexxion, Hermes en Arriva. Maar de aanbesteding moest opnieuw, na een rechterlijke uitspraak waarin stond dat de aanbestedingsregels onduidelijk waren. De BBA’ers bleven op de bussen rijden. Afgelopen zomer leken Connexxion en Hermes de concessies voor het busvervoer in de provincie te verwerven. Hun offertes waren veel lager dan die van Veolia (BBA) en Arriva.

Maar weer liep het mis, zo werd afgelopen week duidelijk. Volgens Connexxion en Hermes hebben ze door „een verschrijving” in hun offerte voor een te lage prijs ingeschreven. Die vergissing hebben beide bedrijven naar eigen zeggen vóór de definitieve gunning in juni aan de provincie meegedeeld. „De provincie heeft die informatie terzijde gelegd en de concessies gegund op basis van onjuiste offertes”, aldus de ondernemingen. De provincie spreekt dat tegen en wilde de vervoerders aan het contract houden.

Connexxion en Hermes meldden verder dat zij, zolang er onduidelijkheid bestaat over de financiële voorwaarden, het onverantwoord vinden de honderden werknemers van BBA over te nemen en tientallen miljoenen euro’s in nieuw materieel te investeren. „Het uitvoeren van de offerte kan potentieel leiden tot een verlies van tientallen miljoenen euro’s. Dit kan onaanvaardbare gevolgen hebben voor Connexxion, Hermes en haar medewerkers”, aldus de vervoerders.

Op 25 oktober houdt het College van Beroep voor het Bedrijfsleven, het rechtsorgaan dat over bestuursrechterlijke conflicten beslist, een hoorzitting over het conflict tussen Connexxion, Hermes en de provincie Noord-Brabant. Mogelijk is de bemoeienis van de rechter overbodig: de betrokken partijen lieten gistermiddag weten dat zij „op hoofdlijnen” een overeenstemming hebben bereikt, zodat het stads- en streekvervoer voor de komende acht jaar is veiliggesteld. Volgens Leen van der List van vakbond FNV Bondgenoten gaat het om „een duurzame, beslist geen tijdelijke regeling”. De details hierover worden donderdag bekendgemaakt.

Namens alle partijen vertelde hij de ongeduldige chauffeurs dat nog niet duidelijk is wie vanaf 10 december in Brabant gaat rijden. Veruit de meeste stakers hadden vrede met de gemelde oplossing. Tegenover een enkel boegeroep stond een massaal applaus in het provinciehuis. „We zijn heel boos geweest”, zegt een oudere chauffeur als hij op weg is naar de lange file geparkeerde bussen. „Die kwaadheid is wat gaan liggen. Helemaal gerust zijn we nog niet, maar we denken dat alles goed komt. Wij BBA’ers houden niet van staken, maar dit keer was het echt nodig. Het heeft geholpen.”