Veel plezier met Mina

Denise Mina: Bloedakker. Vertaald door Ineke Lenting. Anthos, 373 blz. € 19,95
Denise Mina: Bloedakker. Vertaald door Ineke Lenting. Anthos, 373 blz. € 19,95

Denise Mina: Bloedakker.Vertaald door Ineke Lenting. Anthos, 373 blz. € 19,95

Niet alleen Scandinaviërs kunnen sociaal-realistische speurdersromans schrijven. En niet elke sociaal-realistische speurdersroman behoeft een door zelfmoordgedachten gekwelde oude inspecteur als protagonist. Die buitengewoon tevreden stemmende conclusie kunnen we trekken nu Denise Mina zich na drie stand-alones aan een serie heeft gezet over een Schotse krantenredactie en een jonge katholieke journaliste.

Mina heeft een overrompelende thriller geschreven die speelt in het doodarme en dieptrieste Glasgow van 1981. De werkloosheid is hoog, Thatcher wordt gehaat en de benepenheid is verstikkend. Mina verstaat het vak. De spanningsopbouw is goed, de verwikkelingen zijn intrigerend en gedoseerd, de psychologie is aandoenlijk, het sfeerbeeld bij tijden beklemmend.

Paddy Meehan loopt stage in Bloedakker en ze is pas achttien. Die kan dus gelukkig nog heel lang mee. Ze woont in Glasgow, maar is van katholieke Ierse komaf, geboren in een sociaal milieu dat ze zelf kenschetst met: ‘Iedere moeder die ze kende liep haar hele leven te sloven zonder ooit geprezen te worden, werd voortijdig oud tot slechts haar permanentje en oorbellen haar van een stokoud mannetje onderscheidden.’

Paddy draagt toevallig dezelfde naam als het slachtoffer van een legendarisch geval van gerechtelijke dwaling. De levensgeschiedenis van die andere Paddy heeft haar al jong aan het denken gezet en blijft haar inspireren. Ze ziet zichzelf zodoende als een nieuwsgierig, intelligent dikkerdje. Naarmate ze dankzij haar verstand beter uit de verf komt bij de krant, voelt ze de bekrompenheid van thuis als een gevangenis. Ze ontgroeit dat thuis in hoog tempo dankzij het cynische op drank en tabak draaiende krantenwereldje.

Paddy vereenzaamt nog verder doordat ze zich stort op een Jamie Bulger-achtige geschiedenis van een vermoorde kleuter. De vermeende daders zijn twee tienjarigen, onder wie een neefje van de verloofde van Paddy. Haar privébelangen en haar thuis toch al niet gewaardeerde werk botsen en uiteraard kiest ze de moeilijkste weg. In hoog tempo neemt ze beslissingen die al haar zekerheden onderuit halen.

De grote kracht van Denise Mina zit vooral in haar gevoel voor het absurde, voor de ontwapenende opmerking. Wat te denken van Paddy’s verklaring voor haar derde en vierde voornaam – Maria Magdalena – die ze zelf had gekozen bij het heilig vormsel. ‘Je wilde je dus meten met een prostituee?’ ‘Wist ik veel wat voor beroep ze had. Ze was de enige vrouw met een baan.’ Aan die verrukkelijke Paddy Meehan gaan we nog veel plezier beleven.