‘E.T. is in al zijn eenvoud heel aangrijpend’

Nederlanders kiezen de beste film aller tijden. Uitslag bij de Nationale Filmquiz op 1 oktober.

Hier geeft elke week een regisseur alvast een voorzet.

Johan Nijenhuis: „Ik kan haast niet wachten tot ik mijn dochter mee kan nemen naar E.T. Ze is nu drie, maar ze mag hem pas zien op haar zevende. Zelf zag ik hem in de bioscoop toen ik veertien was. Ik herinner me dat ik meteen op een mooie manier ontroerd was. Vooral de scène waarin E.T afscheid neemt van Elliott maakte grote indruk. Spielberg is in de film heel trouw aan zijn twee hoofdpersonen, er is vrijwel geen scène buiten hen om. Als kijker leer je ze dan heel goed kennen, je bouwt echt een band met ze op. De ongewone vriendschap-tegen-wil-en-dank van de personages is natuurlijk heel ontroerend. En dan worden ze weer gescheiden.

„Naar dat afscheid wordt op een eenvoudige, maar zeer doeltreffende manier toe gewerkt. Hoewel het geen echte tearjerker is, hij is meer opgebouwd als een avonturenfilm. Een eenvoudige, lineair vertelde, klassieke avonturenfilm. Er zijn geen ingewikkelde flashbacks, er is geen onverwachte montage, geen flitsend camerawerk. Het is eigenlijk een film met maar heel weinig poespas. En in al zijn eenvoud heel aangrijpend. Mooi vind ik eraan dat hij niet té sentimenteel is. Dat maakt hem voor mij extra indrukwekkend.

„Nog altijd pak ik die film erbij als ik zelf bijvoorbeeld even vast zit met een script. Als een scenario vastloopt op vijf personages dan leert E.T me: nee, beperk je gewoon tot twee. In Costa! heb ik ook een montagetrucje gebruikt dat Spielberg toepast bij die fietsachtervolging: een paar keer hard op de hoofdpersoon insnijden. Dat zit ook in Costa!, als Georgina Verbaan Daan Schuurmans ziet flirten met een ander. Die manier van monteren is heel sterk. Ook had Spielberg allerlei trucjes om de tekortkomingen van de techniek te verdoezelen. Als E.T bijvoorbeeld zijn gezicht beweegt, lopen er bij zijn voeten allemaal snoertjes. Die voeten komen dan dus niet in beeld. Dat soort oplossingen heb ik ook wel eens gebruikt als een actrice zonder rijbewijs in een auto moest stappen en wegscheuren.

„Spielberg is sowieso een voorbeeld, met al zijn films. Zelfs bij mindere, zoals Munich, of The Terminal, toont hij zich weer visueel een meester. De avonturenfilm Raiders of the Lost Arc is een groot voorbeeld voor mijn recente Zoop-film: Zoop in India. Die drie Indiana Jones-films zijn de beste avonturenfilms ooit gemaakt. Spielberg heeft de regels van de avonturenfilm geperfectioneerd. Volmaakt is ook zijn gebruik van de muziek: zo meeslepend. Dat heeft mij echt de kracht van filmmuziek doen inzien. Maar Spielbergs grootste prestatie blijft dat hij de hele wereld heeft kunnen ontroeren met een plastic pop. E.T heeft mij geleerd hoe magisch filmmaken kan zijn.”

Kies uw beste film via www.debestefilm.nl.