Ben even de krant halen

In het vliegtuig naar Nederland kon topman Ben Verwaayen van British Telecom een realistische detective lezen. Who killed the newspapers? kopte het Britse weekblad The Economist.

Niet de VVD. De liberale partij verkocht de presentatie van het verkiezingsprogramma, waarvan Verwaayen de leiding had, als een innovatie. Waarom? Het program is in tabloidvorm.

Marketing, hè? Toch zat de verkiezingskrant deze week niet ingevouwen in de echte kranten, zoals Spits, Metro of nrc.next. Te duur? Niet aan gedacht? Of wilden de uitgevers geen politieke reclame in hun krant?

De VVD strijdt op meer fronten voor de traditionele media. De partij propageert het doorbreken van de schotten tussen kranten, tv-zenders en internetbedrijven. Dat worden nieuwe fusies, overnames, misschien wel ontvlechtingen. Veel werk voor de concurrentiewaakhond NMa.

Kenmerkend verschil met het CDA: als het CDA-programma over media begint gaat het een paginalang vrijwel uitsluitend over de publieke omroep.

Andere verschil: de vergrijzing. CDA én VVD staan pal voor AOW met 65 jaar. De VVD hamert op koppeling van AOW aan loongroei, andere sociale uitkeringen krijgen koppeling aan de prijsstijgingen. De VVD doet een stapje extra: halvering van successie- en schenkingsrechten. ‘Oud’ geld wordt zo omgezet in geld voor oudere jongeren.

De maatregel kost volgens de VVD 750 miljoen euro. Dat is een achterhaalde schatting. In 2005 boekte de fiscus al 1,7 miljard euro aan successierechten. En met de vergrijzing en de groeiende particuliere rijkdom zal deze belastingopbrengst alleen maar oplopen. En daarmee de prijs van een tariefsverlaging.

Ander verschil tussen CDA en VVD: de voorzitter van de programcommissie van het CDA is een directeur van een ziekenhuis die nu de Vrije Universiteit leidt, de alma mater van premier Balkenende. Verwaayen is een Nederlandse manager die het gemaakt heeft, eerst in Nederland (KPN), toen VS (Lucent), nu in het Verenigd Koninkrijk (BT). Vinden de aandeelhouders en zijn president-commissaris bij BT zijn politieke werk wel goed? Politieke zaken zijn in Engeland strikt gereglementeerd. Giften moeten gemeld worden.

Als beursgenoteerd bedrijf meldt BT precies wat het uitgeeft aan activiteiten die de samenleving ten goede komen (1 procent van de Britse brutowinst, 21 miljoen pond) en aan politieke donaties. Vorig jaar bijvoorbeeld 88 pond (130 euro) voor Plaid Cymru, een linkse partij die zelfbeschikkingsrecht voor Wales nastreeft. De vraag is hoe BT Verwaayens bijdrage in natura aan het VVD-program gaat waarderen.

Menno Tamminga