VVD: werkende ouders met hun kind op gratis crèche

In het VVD-programma krijgen ouders gratis kinderopvang en wordt de AOW gespaard. Het geld daarvoor moet komen uit een efficiëntere zorg.

Den Haag, 29 aug. - Het kan altijd nog meer. In de financiële bijsluiter bij het concept-verkiezingsprogramma dat de VVD gisteren publiceerde, wordt voor 17 miljard euro verspijkerd. Dat is twee miljard euro meer dan het CDA vorige week voorstelde. Om even een beeld te krijgen: dat is bijna net zoveel als de departementen Verkeer, Volkshuisvesting en Defensie samen in een jaar uitgeven.

Net als het CDA (en waarschijnlijk alle partijen) gaat de VVD uit van de door het Centraal Planbureau (CPB) voorgeschreven groei van 1,75 procent op jaarbasis voor de komende kabinetsperiode. Dat levert aan budgettaire ruimte een bedrag van 6,5 miljard euro op. Waar het CDA deze miljarden volledig inzet voor aflossing van de staatsschuld – van oudsher een liberaal stokpaardje – gebruikt de VVD tweederde van die ruimte voor aflossing. Onduidelijk blijft overigens of de VVD met die inspanning op een overschot uitkomt.

Een van de meest in het oog springende punten is het volledig gratis maken van kinderopvang. De liberalen trekken daar in het programma 400 miljoen euro voor uit, maar uit gegevens van het ministerie van Sociale Zaken blijkt dat de 350.000 huishoudens met kinderen tot 12 jaar die in 2005 gebruik maakten van betaalde kinderopvang daar al 660 miljoen euro aan uitgaven. Doel van de VVD is om meer mensen aan het werk te krijgen, en dus ook meer ouders gratis kinderopvang aan te bieden. Er zijn nog 850.000 huishoudens met kinderen die nu geen gebruik maken van betaalde kinderopvang. Dan lijkt 400 miljoen wat aan de krappe kant.

Die extra mensen aan het werk zijn wel hard nodig, omdat de kosten van de vergrijzing de komende jaren fors zullen stijgen. Net als het CDA heeft de VVD besloten geen ingrepen te doen in de AOW. Sterker, waar de liberalen de uitkeringen en de lonen de komende jaren structureel willen ontkoppelen, handhaven ze de koppeling van de AOW wel.

De grootste klapper (in totaal 7,7 miljard euro) is de verlaging van alle tarieven in de inkomsten- en loonbelasting met 3 procentpunt. Daarmee daalt het onder liberalen gehate hoogste tarief van 52 procent naar 49 procent.

Om de 17 miljard euro bij elkaar te krijgen, schuift de VVD met grote bedragen. Van de aangekondigde bezuinigingen in de zorg en bij het rijk (5,9 miljard euro) en op de sociale zekerheid (2,3 miljard) is het maar de vraag of ze haalbaar zijn. Een efficiëntere zorg wil iedereen, de weg ernaar toe is een weerbarstige, zo is gebleken.

Uiteindelijk wil de VVD ook de heffingskorting, een belastingkorting voor iedereen van 1.990 euro, voor niet-werkende partners stapsgewijs afschaffen, zodat beide ouders een forse prikkel krijgen om te werken. Fractievoorzitter Mark Rutte heeft een voorkeur voor voortzetting van de coalitie met het CDA, maar hier houdt de gezinspartij CDA niet van.