‘Zó eng, zó gruwelijk, ik heb hem 80 keer gezien’

Nederlanders kiezen de beste film aller tijden. Uitslag bij de Nationale Filmquiz op 1 oktober.

Hier geeft elke week een regisseur alvast een voorzet.

Frank van Geloven: „Mijn favoriete film, de eerste Evil Dead van Sam Raimi uit 1981, is niet de beste film aller tijden. Er wordt slecht in geacteerd en de techniek stelt niet veel voor – de special effects zijn soms zelfs tenenkrommend. Maar de sfeer die Raimi neerzet is onovertroffen in het horrorgenre – zó eng, zó gruwelijk. Ik zag hem voor het eerst toen ik 14 was en lag er nachtenlang wakker van. Later huurde ik hem drie keer per week; ik heb hem wel tachtig keer gezien. Inmiddels heb ik thuis de dvd-box.

„De film heeft voor mij vooral een emotionele, nostalgische waarde. Ik heb veel bewondering voor wat Raimi toen heeft gepresteerd. Hij was nog maar 21 toen hij die film maakte, en hij is in een paar weekenden gemaakt. Die armoedige omstandigheden zie je er volstrekt niet aan af. Zo’n ontstaansgeschiedenis draagt bij aan de waardering. Het heeft voor mij als filmmaker iets heel romantisch, iets schattigs.

„Raimi heeft veel betekend voor het horrorgenre. Hij heeft de regels heel bewust geanalyseerd en toegepast. Een horrorregel is bijvoorbeeld dat je de hoofdpersonen moet isoleren, dat doet hij door een paar tieners naar een afgelegen hutje te laten afreizen, waar ze een voor een bezeten raken door demonen. Dat is nu een cliché, maar hij was een van de eersten die het zo deed, en zo effectief.

„Ook introduceerde Raimi het ‘splatter’-element, dat bloederige, in het genre. In de film zit een fantastische scène waarin één van de bezeten jongeren een ander meisje aanvalt. Ze duwt een potlood diep in haar hiel en draait hem nog eens een paar keer om. IJzingwekkend.

„Het is moeilijk te zeggen in hoeverre The Evil Dead mijn eigen films heeft beïnvloed. Ik denk dat alle films die je aangrijpen zaadjes in je ziel planten; je gedachten bepalen over hoe een film moet worden gemaakt. Dat heb ik ook met bijvoorbeeld Kramer vs. Kramer, of All the Presidents Men. Maar horror is wel mijn genre. De eerste horrorfilm die ik zag was The Legend of Lizzie Borden, over een bijlmoordenares. Dat maakte en verpletterende indruk. Toen ging ik zelf 8mm-filmpjes maken over zombies, en enge dingen met messen enzo.

„Wat bij die eerste Evil Dead minder sterk is, en wat ik zelf juist heel belangrijk vind, is karakterontwikkeling, conflict, drama. Je moet wel kunnen meeleven met een personage, anders is het niet erg dat hij of zij wordt afgeslacht.

„Wat heel goed werkt is ook als een horrorfilm aanhaakt bij lokale mythen en sagen. Zo zou ik bijvoorbeeld heel graag een film maken over Witte Wieven, of dwaallichten. Zulke verhalen zijn een prachtige bron van inspiratie; je kan er fantastisch op voortborduren. Edwin Visser en ik zouden graag wat meer fantasie in de Nederlandse film brengen.”

Kies úw beste film via www.debestefilm.nl. Uitslag 1 oktober, tussen 20.25 en 21.55 uur op Nederland 3. De filmquiz is een initiatief van de NPS, de Filmkrant en NRC Handelsblad.