Pluralisme is enige ontsnappingsroute

Het in aanvulling op het artikel van Richard Holbrooke (NRC Handelsblad, 11 augustus) over de`onbeheersbare crisis` onverkort stellen dat globalisering tot oorlog leidt, is op zich verdedigbaar. De consequentie die E.J. Groeskamp hieraan verbindt in zijn betoog op de Opiniepagina van 22 augustus, is echter van een naïviteit van een omvang die alleen verklaard kan worden door zijn achtergrond, namelijk bibliothecaris en auteur van filosofische reisboeken. Dat ter vermijding van een wereldwijde `onbeheersbare crisis` wereldculturen elkaar met rust moeten laten is een zinnige tip. Maar dat daarom die culturen zich moeten terugtrekken tot op hun eigen territorium en alle vormen van onderlinge uitwisseling (economisch, cultureel, sociaal) moeten staken, is van de zotte. Globalisering is in zichzelf niet te stuiten en daarom is pluralisme de enige ontsnappingsroute. Dat dit tot conflicten leidt is van alle eeuwen en op zich geen reden de toekomst de rug toe te keren. Bovendien, zonder Bush daarmee in de kaart te willen spelen, is die Derde Wereldoorlog van Groeskamp al lang aan de gang.