Europa staat voor financiële oorlog

Ingo Piepers betoogt (NRC Handelsblad, 1 augustus) dat de Amerikaanse wereldorde failliet is en het internationale systeem onvermijdelijk gereorganiseerd zal worden. Piepers meent dat het geweld militair zal zijn. Reorganisatiegevechten in het postindustriële tijdperk zijn echter in eerste instantie financieel. Elk moment kan nu een financiële crisis losbarsten. Amerika leeft ver boven zijn stand en heeft een reusachtig handelsbalanstekort. China koopt op enorme schaal Amerikaanse schuldpapieren om de Amerikaanse importmachine op gang te houden en zo binnenlandse stagnatie en crisis te voorkomen. Die situatie is onhoudbaar. Er zal een gevecht losbarsten wie de prijs voor de resulterende crisis moet betalen. Ook China en Europa moeten daaraan m.i. meebetalen. Hun welvaart is immers deels gebouwd op de Amerikaanse overconsumptie. Een houdbare oplossing voor de crisis vergt een nieuw systeem van internationale afspraken, gebaseerd op de gewijzigde internationale machtsverhoudingen. Dat betekent onvermijdelijk inperking van de Amerikaanse macht. Echter alleen als Europa machtsmiddelen heeft om Amerika desnoods te dwingen een meer dan evenredige prijs voor de reorganisatie te betalen en de bereidheid toont die te gebruiken kan het de VS-elite daartoe bewegen. De crisis zorgt ongetwijfeld in Europa voor fors oplopende begrotingstekorten. Dat vermindert de speelruimte voor een effectieve reactie. Die moet Europa nu scheppen. Maar het urgentiegevoel ontbreekt bij de Europese elite om de noodzakelijke pijnlijke maatregelen te nemen.