CDA-econoom kritiseert plan eigen partij

Lans Bovenberg, een prominente CDA-econoom, neemt afstand van de voorstellen in het verkiezingsprogramma van zijn partij om de kosten van de vergrijzing op te vangen.

Het CDA neemt volgens hem niet de maatregelen die onafwendbaar zijn. Bovenberg, hoogleraar economie aan de Universiteit van Tilburg en oprichter van Netspar, een academische denktank op het gebied van vergrijzing en pensioenen, noemt het „politiek begrijpelijk” maar „slecht voor het land” dat het CDA-programma geen hervormingsvoorstellen bevat om de publieke financiën bestendig te maken tegen de vergrijzing.

Het CDA stelt voor om staatsschuld extra af te lossen en de 40-urige werkweek weer in te voeren. Bovenberg meent dat vanaf 2015 de AOW-leeftijd in stapjes omhoog moet, zoals de VVD wil, en dat de AOW wordt ‘gefiscaliseerd’ (betaald uit belastingen), zoals de PvdA wenst.

„De keuzes van het CDA zijn een goede start, bijvoorbeeld wat betreft vergroting van de arbeidsparticipatie en beperking van de zorgkosten, maar er zijn meer maatregelen nodig”, aldus Bovenberg. Hij begrijpt de politieke afweging die bij de opstellers van het CDA-programma heeft meegewogen: de burgers zijn veranderingsmoe na drie jaar hervormingen. Daarom heeft de partij er volgens hem voor gekozen om de vergrijzingskwestie niet in één keer op te lossen met impopulaire ingrepen.

Bovenberg geldt als de intellectuele aanjager binnen het CDA voor de hervormingen van het prepensioenstelsel die het kabinet Balkenende-II heeft doorgevoerd en van de introductie van de levensloopregeling ter vervanging van de VUT.

Volgens Bovenberg ontkomt het CDA niet aan ingrijpender maatregelen om de financieringslast van de vergrijzing in de komende 35 jaar op te vangen. Het gaat over maatregelen met een langlopende overgangstermijn en daarom moeten de maatregelen die hij onvermijdelijk acht, ruim van te voren worden aangekondigd.

Volgens Bovenberg moet het volgende kabinet zorgen dat een „nationale consensus” wordt bereikt om twee slepende kwesties op te lossen: de aanpak van de hypotheekrenteaftrek en de financiering van de AOW. Beide thema's zijn nu voor het CDA (en de VVD) onbespreekbaar. Hij stelt voor dat er twee staatscommissies worden ingesteld, één onder leiding van oud-premier Kok om de AOW te hervormen, en één onder leiding van oud-premier Lubbers om de hypotheekrenteaftrek te herzien.