Van Aartsen weg uit de politiek, na strijd binnen VVD

Oud-fractievoorzitter van de VVD Jozias van Aartsen stelt zich niet verkiesbaar voor de Tweede Kamer. Dat heeft hij vanmorgen aan de huidige fractievoorzitter en lijsttrekker Mark Rutte laten weten.

In een brief die Van Aartsen vanmorgen aan Rutte en partijvoorzitter Jan van Zanen heeft gestuurd, schrijft hij dat hij „met verbijstering moest toekijken hoe de gebeurtenissen in mei en juni leidden tot een kabinetscrisis”. Die crisis had zich volgens hem niet hoeven en mogen voordoen. Van Aartsen hield zich op de achtergrond. „Toen merkte ik dat ik het moeilijk vond mij bij die terughoudende rol neer te leggen. Ik ben daar kennelijk niet aan toe.”

Rutte had Van Aartsen gevraagd zich weer te kandideren voor de Tweede Kamer om diens expertise en sterke internationale profiel. „Dat klinkt heel respectabel”, aldus Van Aartsen, „Maar sinds ik in 2002 blijmoedig als woordvoerder buitenland aantrad, is er natuurlijk wel wat veranderd.”

Van Aartsen schrijft dat vanaf de oprichting binnen de VVD „een richtingenstrijd woedt tussen een naar populisme neigende stroming (...) en een vrijzinnige stroming (...)”. „Alle aanvoerders, van Stikker en Oud tot mijzelf, hebben ernaar gestreefd die stromingen te verbinden. Hoe meer dat lukte – veelal afhankelijk van de steun daarvoor binnen de partij – des te beter het resultaat voor de VVD (...). De vraag is of dat in de politieke realiteit van nu nog mogelijk is. Het beeld dat in de lijsttrekkerscampagne is ontstaan, heeft die verbindende rol moeilijker gemaakt. De nieuwe fractie krijgt daarmee te maken”, aldus Van Aartsen, verwijzend naar de verdeeldheid die de strijd tussen Rutte en Rita Verdonk binnen de VVD heeft veroorzaakt.

Voordat hij in 2003 Zalm opvolgde als fractievoorzitter, was Van Aartsen acht jaar minister voor zijn partij geweest, eerst op Landbouw, daarna op Buitenlandse Zaken. De tegenvallende uitslag van de gemeenteraadsverkiezing dit jaar brachten hem ertoe zich terug te trekken als fractievoorzitter en zich niet te kandideren voor het lijsttrekkerschap van de partij, mits Rutte dat wel zou doen.

Ook oud-staatssecretaris Annette Nijs (VVD) maakte vandaag bekend niet terug te willen keren in de Kamer. Zij kiest voor „een internationale carrière”.

Brief Van Aartsen pagina 7