Pianist Lang Lang schittert op de Prinsengracht

Prinsengrachtconcert. Gehoord: 19/8 Prinsengracht Amsterdam; Zo zijn ze, naar Così fan tutte door Opera Cinema Nederland. Gezien: 20/8 Muziekgebouw aan ’t IJ Amsterdam. Tournee t/m 27/11. Inl.: www.zozoijnze.nl.

Het was een wonder dat het zaterdagavond droog bleef tijdens het 25ste Prinsengrachtconcert, het hoogtepunt van het Grachtenfestival dat dit jaar in Amsterdam in totaal 60.000 bezoekers trok. Al in de vroege avond hing er een loodgrijze lucht boven de Prinsengracht en was er onweer te horen. Lange tijd leken de 616.000 thuisblijvers bij de rechtstreekse tv-uitzending van de Avro gelijk te krijgen, maar uiteindelijk zou de regen pas zondag vallen. De duizenden mensen op de kaden, in bootjes en op pontons in de gracht konden dus met zomers plezier luisteren naar een hoogst opmerkelijk optreden van het Chinese pianofenomeen Lang Lang, besloten met het traditioneel meegezongen lied Aan de Amsterdamse grachten. Volgend jaar wordt het ingezet door de Amerikaanse bariton Thomas Hampson.

Lang Lang (24), die begin vorig jaar bij het Koninklijk Concertgebouworkest een sensationeel Amsterdams debuut maakte, bewees zich opnieuw als een pianist van wereldformaat. Technisch kent hij geen enkel probleem en in een uurtje lijkt hij moeiteloos een overdonderend aantal noten te kunnen produceren.

The flight of the bumblebee van Rimsky-Korsakov klonk alsof er een hele zwerm hommels rondvloog. En de Hongaarse rapsodie van Liszt speelde Lang Lang in de extra notenrijke versie van Horowitz. Hij overtrof daarin nog de tekenfilmversie van het stuk in The Cat Concerto van Tom and Jerry, waarin kat en muis over toetsen en hamers rennen. Tweeëntwintig jaar geleden, slechts twee jaar oud, zag Lang Lang het tekenfilmpje en hij is nog steeds gefascineerd. Passend was het dat hij op een glimmend witte vleugel speelde, terwijl tv-beelden op de klep werden geprojecteerd: Lang Lang in tweevoud.

Maar Lang Lang kan ook heel mooi heel rustig spelen, met veel sfeervol effect, zoals in het Allegro moderato uit de Sonate KV 330 van Mozart, de Nocturne op. 27 nr 2 van Chopin en de toegift Traümerei van Schumann.

Lang Lang had twee gasten. Met de jonge blonde Hilversummer Lucas Jussen, die samen met zijn broertje Arthur les krijgt van Maria João Pires, speelde hij de Marche militaire van Schubert. Lang Lang en Lucas keken elkaar telkens aan en dat leverde beelden op van ongekende schattigheid.

Het concert leek zo de vervulling van de droom van de Amerikaanse violist Isaac Stern, die in 1979 China bezocht en daar een film maakte over hoe muziek mensen van over de hele wereld kan verbinden. Samen met zijn al even virtuoze vader speelde Lang Lang muziek die de westerse piano verbond met het minieme Chinese strijkinstrument de erhu.

Vooraf hadden zes Nederlandse operazangers Italiaans repertoire ten gehore gebracht. Eva-Maria Westbroek, in juni bij de Nederlandse Opera en het Concertgebouworkest de grote ster in Dmitri Sjostakovitsj’ Lady Macbeth van Mtsensk, zong buitengewoon krachtig Un bel di vedremo uit Puccini’s Madama Butterfly en, samen met Frank van Aken, een zeer dramatische scène uit Mascagni’s Cavalleria Rusticana.

Het etherische terzet Soave sia il vento uit Mozarts Così fan tutte legde een mooie verbinding met de voorstelling Zo Zijn Ze, zondagmiddag in het Muziekgebouw aan ’t IJ, die door het Grachtenfestival als verlengstuk was geannexeerd. Mozarts Così wordt daarin voor een jong publiek gemengd met rap van Ferry Heeren en Frank Nuus en arrenbie van Tjeerd Oosterhuis. Deze zeer succesvolle productie van regisseur Marcel Sijm gaat de komende maanden weer op tournee.

Het in het Nederlands gezongen en geactualiseerde verhaal volgt Mozart vrijwel op de voet: twee Hollandse meisjes met allochtone vrienden wisselen in een tv-reality show van partner en laten zich versieren door autochtonen. Experimenteren in extreme situaties is van alle tijden. Even dubbel is het dat Mozarts muziek ook voor klassieke liefhebbers zó gemakkelijk en vanzelfsprekend is te verbinden met de muziek van de hedendaagse jeugd. Rap blijkt een eigentijdse vorm van recitatief, rappers blijken te kunnen breakdancen èn Mozart zingen.