De lezer schrijft over opinie-stukken op de voorpagina

NRC Handelsblad van vrijdag 11 augustus opende met het artikel ‘De wereld dreigt te verzeilen in een onbeheersbare crisis’. De auteur is Richard Holbrooke.

Uit de gegevens onder het artikel blijkt dat deze meneer geen journalist is. Het artikel is ook geen nieuwsbericht in de gangbare betekenis van het woord. Het is een opiniërend artikel, en het stoort mij dat het een dergelijke prominente plaats krijgt. Waarom stoort mij dat? Omdat de redactie, door het stuk als openingsartikel te plaatsen, de sterke indruk wekt het met deze mening eens te zijn, sterker nog, door de prominente plaatsing het artikel het aureool van feitelijkheid geeft. De voorpagina is toch gereserveerd voor feiten?

C.E.Otto

De krant antwoordt

Het is altijd goed om te zien dat een afwijkende keuze – want dat was het – niet onopgemerkt blijft. Dat was ook de bedoeling: het stuk van Holbrooke was de aanzet tot een levendig debat dat zich heeft voortgezet op onze opiniepagina’s.

De lezer heeft in het algemeen natuurlijk gelijk: de voorpagina is er voor nieuws, niet voor meningen. Dat neemt niet weg dat wij op onze voorpagina ook zeer regelmatig achtergrondstukken en analyses plaatsen die strikt genomen geen ‘nieuws’ zijn, maar die ons van belang lijken om de gebeurtenissen van die dag te begrijpen of in context te plaatsen.

We doen dat meer dan in het verleden, omdat op het moment dat de middagkrant verschijnt, de lezer vaak al op de hoogte is van het laatste nieuws (via radio, tv of, steeds meer, internet) maar wel gebaat is bij gedegen achtergrondinformatie en goede uitleg. Zulke verdieping is bij uitstek een taak voor de krant.

Daarbij gaat het dan nog niet om meningen. Toch komt het sporadisch ook voor dat we de mening van een kenner, of ingewijde, op de voorpagina plaatsen, in de vorm van een recensie of soms zelfs een Opiniestuk.

We hebben dat onder meer gedaan met recensies van boeken (de nieuwe Harry Potter, het Boekenweekgeschenk van Arthur Japin) of films (zoals Steven Spielbergs omstreden Munich). Het betreft dan boeken of films waarnaar lang is uitgekeken, die soms het object zijn van protest op voorhand, of waarover zich een discussie aan het ontspinnen is. Ook een recenserend stuk is dan nieuwswaardig.

Voor zover het echte opiniestukken betreft: eveneens prominent op de voorpagina drukten wij enkele maanden geleden een persoonlijk stuk af van Flemming Rose, de Deense journalist die de aanzet had gegeven tot de ‘cartoonrel’ over spotprenten van de profeet Mohammed. We meenden de lezer daarmee een unieke kans te geven het relaas bij monde van de ‘aanstichter’ van de controverse te vernemen. Dat betekent natuurlijk nog niet dat we het ook met zijn mening over de loop der gebeurtenissen eens zijn. Deze week namen we op de voorpagina een stukje van de rede die Adriaan van Dis uitsprak bij de herdenking van de Japanse capitulatie.

In het geval van Richard Holbrooke (die als Amerikaans diplomaat een cruciale rol speelde bij het beëindigen van de oorlog op de Balkan) rechtvaardigen de kwaliteit en timing van zijn stuk in onze ogen een prominente plek. Opnieuw wil dat niet zeggen dat zijn mening, hoe lezenswaardig ook, die van de krant is: de laatste vindt de lezer in onze hoofdartikelen onder het logo Lux et Libertas.

Dat het om een persoonlijk opiniestuk ging, bleek uit het intro, en natuurlijk uit het feit dat het artikel doorleest naar de Opiniepagina. Dat leek ons misverstanden voldoende te voorkomen, maar misschien kan het nog duidelijker.

Tot slot: de voorpagina, daar kan de lezer van op aan, blijft het podium voor nieuws (met achtergronden en uitleg).

Een enkele keer hopen we de lezer op die plek daarnaast te prikkelen met een goed gekozen, duidelijk als zodanig te herkennen opiniestuk.

Sjoerd de Jong

Adjunct-hoofdredacteur

Soest