Het werd te veel: Ik, Geert Wilders

Publicist Bart Jan Spruyt weet niet of hij in de politiek wil blijven. Hij wordt in ieder geval geen kandidaat voor Wilders’ partij. „Geert deed alles zelf, bij hem thuis.”

den haag, 18 aug. - Een maand geleden zei Bart Jan Spruyt tegen Kamerlid Geert Wilders dat hij niet op de kandidatenlijst van Wilders’ nieuwe partij wilde, de Partij voor de Vrijheid. Wilders drong nog een paar keer aan bij de tweede man van die partij. Begin deze week wist Spruyt het zeker: „Ik doe het echt niet.”

Ruzie tussen Spruyt en Wilders is er niet, zegt Spruyt. Vanavond eten ze nog samen. Maar een basis om nog samen te werken was er evenmin. „De Partij voor de Vrijheid is te veel de club ‘Ik, Geert Wilders’ geworden. Ik had me bij Wilders aangemeld omdat ik dacht dat er een brede beweging zou ontstaan. Dat is ijdele hoop gebleken.”

Bart Jan Spruyt, oud-directeur van de conservatieve Edmund Burke Stichting en oud-verslaggever van het Reformatorisch Dagblad, sloot zich in januari van dit jaar aan bij Wilders’ eenmansfractie. Al langer sympathiseerde hij met Wilders, die in 2004 uit de VVD stapte omdat hij tegen toetreding van Turkije bij de Europese Unie is. Zijn ideeën deugden, zegt Spruyt. En de nog op te richten nieuwe partij zou een conservatief alternatief voor de te liberale VVD kunnen worden. „In die tijd hadden wij nog veel contact met Marco Pastors van Leefbaar Rotterdam en Joost Eerdmans van de LPF. Die wilde ik er graag bij hebben.” Met zijn vieren legden ze de hand aan een ‘Onafhankelijkheidsverklaring’, die uiteindelijk door Wilders naar buiten is gebracht.

Maar de contacten bloedden dood. Spruyt: „Hij beloofde mij dat hij met ze in gesprek zou blijven. Maar Geert wilde niet verder samenwerken, omdat hij hen beschouwt als Fortuynistische elementen. Hij was bang voor LPF-achtige toestanden. Ik zei: ‘Maar Geert, als er twee mensen zich daaraan onttrokken hebben, zijn het Pastors en Eerdmans’.” Pastors en Eerdmans hebben nu plannen een eigen partij op te richten.

Maar ook de Partij voor de Vrijheid kwam volgens Spruyt onvoldoende van de grond. „Ik hamerde erop dat Geert zich bezig moest houden met het zoeken naar kandidaten, het nadenken over een partijprogramma, het werven van fondsen. Maar de rol van politiek leider speelde hij niet. Hij bleef te veel het Kamerlid, dat duizend Kamervragen stelde om in de publiciteit te blijven.”

Bovendien heeft Wilders in de ogen van Spruyt een te beperkt repertoire. „Ik hamerde erop dat hij zijn agenda moest verbreden. Ik heb de blaren op mijn vingertoppen geschreven met stukken over de bureaucratie in de zorg, de problemen in het onderwijs. Maar hij keek niet verder dan de islamkritiek.” Wilders zou Spruyt evenmin hebben betrokken in de opbouw van zijn partij. „Ik was aangetrokken om mee te helpen met het selecteren van kandidaten. Maar na een paar zaterdagen met gesprekken ben ik er niet meer in betrokken. Geert deed alles zelf, bij hem thuis. Veel kandidaten die Wilders binnenkort gaat presenteren, ken ik niet eens.” Voorlopig heeft Spruyt even zijn bekomst van de politiek. Hij wil zich bezinnen op een manier om het conservatisme toch onder de aandacht te brengen. Marco Pastors is geïnteresseerd. „Maar ik wil eerst nadenken of ik het wel wil, een toekomst in de politiek.”

Hoofdartikel pagina 7