Strijd Somalië tegen piraterij

De Unie van Islamitische Rechtbanken in Somalië breidt haar invloed verder uit. Door piraterij te bestrijden brengt zij rust, wat niet wil zeggen dat de bevolking haar steunt.

De Unie van Islamitische Rechtbanken (ICU), de nieuwe heersers in de Somalische hoofdstad Mogadishu, zijn een campagne begonnen tegen de wijdverspreide zeepiraterij. Onder leiding van ICU-leider Hassan Dahir Aweys werd gisterochtend het havenstadje Hobyo ingenomen. Eerder deze week vestigden militiestrijders van de ICU zich in Haradheere en Eldher.

In de vijftien jaar oude anarchie in Somalië beperkte het geweld zich niet tot land, maar strekte de strijd zich ook uit naar de Indische Oceaan. Krijgsheren bekwaamden zich in het kapen van schepen, die voor de kust dobberden tot de eigenaren van de landing losgeld betaalden. Ook schepen met voedselhulp van de Verenigde Naties werden vorig jaar steeds vaker doelwit. In samenspraak met Somalische zakenlieden en mogelijk ook de VN besloot de ICU deze week de piratennesten, waarvan Haradheere het meest berucht was, op te rollen.

De ICU versterkt daarmee haar aanzien als de eerste partij in vijftien jaar die orde en rust brengt. In Mogadishu vallen nauwelijks meer gewapende mannen en wegversperringen waar te nemen. Voor het eerst sinds tien jaar landen er vliegtuigen vol passagiers op de nationale luchthaven. Er zijn plannen voor heropening van de nationale zeehaven.

Gestaag breiden de rechtbanken hun invloed uit, ten koste van de internationaal erkende maar machteloze regering van Abdullahi Yusuf in Baidoa. De strijders van de ICU heersen nu in Mogadishu en grote delen van het zuiden en centrum van het land. Eerder deze maand namen ze de controle over in het strategisch gelegen Belet Huen. Deze week begaven ze zich naar een stadje niet ver van Baidoa, waar regeringsmilities deserteerden en zich overgaven. In gebieden die nog niet onder ICU-controle staan willen ze islamitische rechtbanken opzetten en de macht overnemen.

De militiestrijders van de ICU blijken beter gemotiveerd en bewapend dan de troepen die trouw zijn aan de regering. De regering kan echter rekenen op de steun van Ethiopische troepen die de afgelopen weken Somalië binnenvielen om president Yusuf bij te staan. De denktank International Crisis Group (ICG) waarschuwde vorig week in voor een grote oorlog in Somalië, tussen de ICU en de regering, maar ook tussen landen onderling. De aartsvijanden Ethiopië en Eritrea steunen elk rivaliserende partijen in Somalië.

ICG wijst er op dat hoewel de bevolking gretig geniet van de rust die de ICU brengt dit niet betekent dat de Somaliërs de ideologie van de rechtbanken steunen. Binnen de ICU bevinden zich haviken die de zuivere godsdienstleer verkondigen. Deze stroming verbood tijdens het wereldkampioenschap voetbal het kijken naar wedstrijden op tv. Dinsdag vielen fundamentalisten in Mogadishu een videohal binnen waar Indische films werden vertoond en gisteren kregen zeven jongeren veertig zweepslagen omdat ze marihuana hadden gerookt en verkocht.

De VS en bondgenoot Ethiopië bestempelen ICU-leider Aweys als een terrorist. Hij leidde vroeger een gewapende fundamentalistische beweging, zou betrokken zijn geweest bij bomaanslagen in Ethiopië in 1995 en 1996 en een rol hebben gespeeld bij de aanslagen in 1998 op de Amerikaanse ambassades in Kenia en Tanzania. Aweys wil het islamitische recht in Somalië invoeren, maar ontkent beschuldigingen over terrorisme.

Somalië