Excuses na omstreden uitspraken

Een van oorsprong Indiase wordt de elfde vrouw aan het hoofd het Amerikaanse Pepsico. „Als je vrouw bent en buiten de VS geboren, moet je slimmer zijn.”

Pepsico benoemt de van oorsprong Indiase Indra Nooyi tot de nieuwe bestuursvoorzitter van het drankenconcern. De uitgesproken Nooyi (50) werkt al sinds 1994 bij het op één na grootste frisdrankbedrijf van Amerika. Tot oktober blijft ze financieel bestuurder. Vorig jaar kwam Nooyi in opspraak na een toespraak die werd beschouwd als on-Amerikaans.

Nooyi wordt de elfde vrouw aan het hoofd van een van de grootste Amerikaanse ondernemingen, de zogeheten Fortune 500. Slechts één ander bedrijf met een vrouw aan het hoofd, het agrarische Archer Daniels Midland, is groter dan Pepsico. Andere concerns met een vrouw aan het hoofd zijn voedingsbedrijf Sara Lee en de technologiebedrijven Xerox en Lucent. Zestig Amerikaanse bedrijven zijn groter dan Pepsico.

„Ik ben erg enthousiast en voel me tegelijkertijd ook nederig”, zei Nooyi gisteren tegen analisten. Ze volgt Steve Reinemund op. Beleggers hadden zijn vertrek nog niet verwacht en waren gematigd enthousiast over haar benoeming. De koers van Pepsico steeg met 0,8 procent.

Het bedrijf staat er goed voor. Sinds Pepsico het accent verschoven heeft van colamerk Pepsi naar dranken zonder koolzuur is de winst toegenomen. Alle bedrijfsonderdelen van Pepsico maken winst en volgens het bedrijf is Nooyi aanjager geweest van de aankoop van sapmerk Tropicana en de fusie met cornflakesmerk Quaker Oats.

Nooyi werd geboren in Madras in India en speelde met vriendinnen in een bandje. Na haar studie ‘scheikunde, natuurkunde en wiskunde’ in Madras verhuisde ze naar de VS. Daar studeerde ze aan de Graduate School of Management aan de prestigieuze universiteit Yale en werkte bij telecombedrijf Motorola. Bij Pepsico staat Nooyi bekend als iemand die met gemak op een bureau gaat zitten en niet bang is op kantoor te zingen.

Ze heeft haar succes te danken aan haar afkomst, zo denkt ze zelf. „Als je een vrouw bent, als je ergens anders wordt geboren, dan moet je slimmer zijn dan alle anderen”, zei ze eerder.

Vorig jaar veroorzaakte Nooyi een controverse nadat ze op de afstudeerceremonie van Columbia University’s ‘Business School’ in New York had gesproken over het zakelijk imago van de VS. Ze gebruikte de duim en vier vingers van een hand als analogie voor vijf grote continenten.

Noord-Amerika staat voor de middelvinger, volgens Nooyi, „want deze vinger valt echt op”. Tegelijkertijd „kan de vinger – net als Amerika zelf – een negatieve boodschap uitdragen en ons in problemen brengen”. Volgens Nooyi geeft het Amerikaanse bedrijfsleven regelmatig het idee aan de rest van de wereld dat „we met de vinger aan onze neus krabben” – een relatief subtiele manier om onder ander voorwendselen een middelvinger op te steken.

Enkele dagen later plaatste Pepsico namens Nooyi excuses voor de toespraak op zijn website. „Ik hou onvoorwaardelijk van Amerika”, liet de toekomstige topvrouw weten.