Het altaar van de asbak

Zoals ik graag knoflook heb bij lamsvlees,’ zegt Herman de Coninck in een gedicht, ‘zo wil ik tabak bij lucht: om adem te kruiden en pas nadien uit te blazen, als was het elke keer mijn laatste.’ Ook lang voordat ik zelf rookte, reisde ik in de trein bij voorkeur in de rokerscoupé, die geurde naar gekruide lucht, in plaats van tussen niet-rokers die ondraaglijk stinken naar deodorant, kauwgum, zeep en zeurende kinderen. En er dan ook nog zo gelijkhebberig bij kijken, zo van; zie mij eens fris en gezond geen overlast veroorzaken, met hun uitgestreken vinexsmoeltjes.

Deze week kwam het bericht dat een Ierse werkgever die in een personeelsadvertentie had opgenomen dat rokers geen moeite hoefden te doen om te reageren, door de Europese Commissie in het gelijk is gesteld. Eurocommissaris Spidla van werkgelegenheid lichtte toe dat Europese regels discriminatie verbieden op grond van ras, leeftijd, sekse, religie of handicap. Het is dat ik nooit werknemer in Ierland zou willen zijn, anders zou ik direct bepleiten dat roken een religie is, wat het ook is. De religie van de gekruide adem, die offerdiensten houdt rond het altaar van de asbak in een eeuwenoude vanitassymboliek. Volgens een ander bericht moet de acteur die Winston Churchill speelt op een festival in Edinburgh dat doen zonder sigaar. In Schotland is het verboden te roken in openbare, afgesloten ruimten. Als ik die acteur was, zou ik beargumenteren dat ik slechts acteerde te roken en dat ik mij zo goed inleefde in mijn rol dat de sigaar erin was gaan geloven.

Ik heb er begrip voor dat ik niet mag roken op plekken waar oningewijden gestoord worden door mijn rook. Ik heb zelfs nog begrip voor een overheid die mij wil waarschuwen voor bepaalde gezondheidsrisico’s. Maar ik heb geen begrip voor een overheid die mij wil dwingen gezond te leven door mij te verbieden ervoor te kiezen mijn adem uit te blazen alsof het elke keer mijn laatste is. En als ik werkgever zou zijn, zou ik rokers bij voorkeur aannemen, omdat rokers nooit gelijkhebberig kijken, maar geleerd hebben begrip te hebben en in staat zijn onafhankelijke keuzen te maken.

Ilja Leonard Pfeijffer

De auteur is romancier en dichter.