Alle zenders hun eigen familie Wildspieker

Deze week ben ik vrienden geworden met de familie Wildspieker. De wederwaardigheden van deze Tukkerse clan staan centraal in de regiosoap Van jonge leu en oale groond. Normaal gesproken kunnen Nederlandse soaps met al hun korte spanningsboogjes en kunstmatige cliffhangers mij maar matig boeien. Maar aan het eind van deze week televisiekijken voor de krant, weet ik een ding zeker: ik blijf van maandag tot donderdag kijken naar Omroep Gelderland dat nu Van Jonge Leu herhaalt.

Deze serie is vorig jaar gemaakt voor RTV Oost door regisseur Johan Nijenhuis, scenarioschrijver Ingrid van den Heuvel en cabaretier Herman Finkers. Die laatste vertaalde het script in het Twents en speelt ook een hoofdrol in de soap als de landarbeider Gerrit (Gait) Olde Weernink. Het is ook zijn aanwezigheid die de serie onweerstaanbaar maakt. Een succesvolle soap als Goede tijden, slechte tijden, overigens ook van Nijenhuis, is door het ontbreken van humor niet aan mij besteed. Van Jonge Leu is op een onnadrukkelijke manier leuk. Zo zag ik een scene waarin Lineke stript voor haar man Hein, terwijl op de achtergrond de stem van Finkers de Twentse versie van het You can leave your hat on van Randy Newman zingt: „Moar houduw kloomp’n oan.”

Maar de reeks is ook goed gemaakt, buiten de studio en voelt daarom ‘echt’ aan. De tegenstelling tussen stad en platteland, de verknochtheid van Twentenaren aan hun mooie taal aan hun eigen oale groond: het is leuk om naar te kijken.

Dat blijken overigens heel veel mensen te vinden. Van jonge leu is een regelrechte hit in Overijssel maar ook daarbuiten. Mensen bezoeken in drommen de opnamelocaties, dvd’s vliegen de winkel uit en op dit moment wordt een tweede reeks gemaakt. Helaas, zonder Finkers maar wel met Daphne Bunskoek. De serie is doorverkocht aan andere regionale zenders maar zal vanaf volgende maand ook te zien zijn bij de KRO.

Omrop Fryslân had eerder al Baas boppe Baas, de Friese versie van Archie Bunker, en nu Dankert & Dankert, naar het leven van de advocatentweeling Anker. Maar het verschijnsel regiosoap (het woord staat nog niet in Van Dale) maakt door het succes van Van jonge Leu dit jaar een doorbraak. Tal van andere regionale zenders zijn bezig om hun eigen soapserie te maken: Omroep Limburg, RTV Noord Holland, RTV Noord, AT5, RTV Rijnmond. Sinds de lokale publieke omroep dit jaar overging in handen van de provinciale overheden hebben die de soap ontdekt als vehikel voor beleidscommunicatie. De provincie Limburg steekt bijvoorbeeld drie ton in een ‘dialectserie’ die dit najaar gedraaid wordt. In een persbericht lieten gedeputeerde staten begin juli weten: „De subsidie past binnen het beleid van de provincie dat er onder meer op gericht is dat Limburgers trots zijn op hun eigen streek, taal en cultuur.” In Amsterdam speelt burgemeester Cohen volgende maand zichzelf in een multiculturele stadssoap met als oogmerk „de tolerantie in de stad te vergroten”. De provincie Groningen besloot in juni ook drie ton uit te trekken voor een docu-soap die „nuttig is voor de provinciale identiteit of promotie”. Nog afgezien van de vraag of belastinggeld op deze manier moet worden besteed, ben ik benieuwd of de kijkers echt zitten de wachten op al deze verborgen verleiders. Ik denk het niet.