Unieke kleuren verdwijnen voor de Europese fotograaf

Kodachrome-film, het favoriete medium van topfotografen, kan niet langer in Europa worden ontwikkeld, omdat het ingewikkelde proces steeds minder rendeert in het digitale fototijdperk.

Het enige Europese laboratorium voor Kodachrome, in Lausanne, wordt eind september gesloten. Dat is het plan van Eastman Kodak, eigenaar van het lab. Fotografen als Steve McCurry en Alex Webb, verbonden aan het fotoagentschap Magnum, werken het liefst met Kodachrome wegens de unieke kleureigenschappen, superieure detaillering en houdbaarheid. In mei liet Kodak nog weten dat geruchten over sluiting onzin waren.

Twee commissies van het Europees Parlement, voor Cultuur en Onderwijs en voor de Interne Markt, zijn eind juli op de hoogte gebracht van het voornemen van Eastman Kodak. Maatregelen van EU-zijde om de sluiting uit te stellen, moeten wachten tot na het zomerreces, heeft de EU aan het lab in Lausanne laten weten.

Kodachrome is de enige film ter wereld waar de kleurstoffen pas tijdens het ontwikkelen worden toegevoegd; een complex procédé dat zorgt voor uitzonderlijke eigenschappen. Qua detaillering en houdbaarheid (zeker 200 jaar) wint Kodachrome het van andere topfilms als Fujichrome Velvia, en ruimschoots van de beste digitale opnamen. Daarom, en vanwege de unieke kleurweergave, blijft Kodachrome populair onder toonaangevende fotografen. McCurry’s beroemdste foto, van een Afghaanse vluchtelinge met helgroene ogen, werd een Kodachrome-icoon.

Als de sluiting van het lab in Lausanne doorgaat, zullen alle Europese Kodachrome films, een paar honderdduizend per jaar, worden ontwikkeld bij Dwayne’s Photo in Kansas, een privélab dat Kodak controleert. Dat betekent dat Europese fotografen twee tot drie weken op het resultaat van hun werk moeten wachten. Nu is dat standaard ruim een week. Door heen en weer te vliegen naar Geneve/Lausanne kan het met de snelservice binnen één dag.

De chef in Lausanne, René Agassis, noemt het „uitermate triest” dat het lab lijkt te gaan verdwijnen. „Voor de fotografie in Europa is het belangrijk dat Kodachrome ook in Europa kan worden verwerkt”, aldus Agassis. Kodachrome lijkt ten prooi gevallen aan een omgekeerd sneeuwbaleffect. „Veel jonge fotografen weten niet eens meer wat Kodachrome is”, verzucht Henk Sies van het Rijswijkse fotolab Colorstone, gespecialiseerd in metersbrede prints. Hij zou graag het Kodachrome-lab met EU-hulp overnemen.

Een Kodachrome-opname is te scannen tot een bestand van 100 tot 200 megapixel, waarvan een scherpe print van drie meter breed valt te maken. Juist nu de prijzen voor megaprints sterk dalen en de vraag navenant stijgt, krijgt analoge fotografie weer een voorsprong op digitaal, en zou ’s werelds scherpste film, Kodachrome, mogelijk een nieuwe rol krijgen.