Nierdonatie kan vaker na hartstilstand

Mensen die buiten het ziekenhuis aan een hartstilstand sterven kunnen goede nierdonoren zijn. Een Madrileens ziekenhuis heeft zijn wachtlijst dankzij deze elders zelden gebruikte donoren vrijwel weggewerkt.

Dat schrijven de transplantatieartsen van het Hospital Clínico San Carlos in Madrid in Annals of Internal Medicine (1 augustus). Een traditionele nierdonor is ín het ziekenhuis gestorven en hersendood. Dat betekent dat het hart nog klopt zolang de beademingsapparatuur aan blijft staan. De patiënt is dood omdat zijn hersenen zijn uitgevallen. Een Nederlandse orgaandonor is daardoor vaak een verkeersslachtoffer met ernstig hersenletsel, of iemand die door een hersenberoerte is overleden. Het zijn de zogenaamde heart-beating donoren (HB-donoren)

Voor niertransplantaties komen – ook in Nederland – de laatste jaren steeds vaker donoren met hartstilstand beschikbaar. Zij heten non-heart beating (NHB) donoren. Inmiddels is in Nederland eenderde van de overleden nierdonoren een NHB-donor. Alleen in Maastricht, waar de voormalige transplantatiehoogleraar G. Kootstra pionierde, is tweederde van de nierdonoren inmiddels een NHB-donor. In Zuid-Limburg komen al jaren (per miljoen inwoners) bijna tweemaal zoveel donoren beschikbaar als in de rest van Nederland.

Het gaat, zegt Maarten Snoeijs, arts-promovendus bij de afdeling chirurgie van het Academisch Ziekenhuis Maastricht, veelal om mensen die tijdens een reanimatiepoging in het ziekenhuis kwamen en daar overleden, of die al opgenomen waren in het ziekenhuis toen ze aan een hartstilstand overleden. Volgens Snoeijs komen hier nog relatief veel mensen tijdens de reanimatiepoging in het ziekenhuis aan. „Het vereist een bijzondere logistiek binnen de ambulancehulp om ook de mensen die buiten het ziekenhuis aan een hartstilstand overlijden als donor het ziekenhuis in te krijgen. In Madrid is dat georganiseerd met indrukwekkend resultaat.”

In 7 procent van de gevallen weigert de familie de donatie. Snoeijs: „In Maastricht ligt dat percentage weigeringen bij NHB-donoren wat hoger, op 23.”