De wereld heeft Superman nodig

Bryan Singer regisseerde een nieuwe Superman-film.

Hij verenigt daarin oud en nieuw en creëert zo een held voor het nieuwe millennium.

Als films een goede weerspiegeling zijn van de maatschappelijke barometer, dan is de terugkeer van Superman in Superman Returns uiterst belangrijk.

De vijfde Superman-film is een tweeënhalf uur durend antwoord op het door Loïs Lane geschreven artikel ‘Why the World doesn’t Need Superman’, dat haar een Pulitzerprijs opleverde. De wereld, en vooral Amerika, heeft wél een Superman nodig en is wanhopig op zoek naar een verlosser van het kwaad; of dit kwaad nu Lex Luthor heet, of Osama Bin Laden.

In een van de belangrijkste sequenties van de film redt Superman (gespeeld door de op een gesoigneerde wielrenner lijkende nieuwkomer Brandon Routh met babyface) het op het punt van verdwijnen staande New York. Regisseur Bryan Singer last dan een terloops, maar o zo symbolisch shot in van Superman die iemand opvangt die van een brandende wolkenkrabber springt. De boodschap: hadden we maar onze eigen Superman gehad tijdens 11 september!

De in de jaren dertig door twee joodse jongens bedachte strip zat altijd al vol met religieuze verwijzingen. Zo was Superman een vondeling à la Mozes en werd hij door zijn vader, net als Jezus, naar de aarde gestuurd om deze te redden van het kwade.

In het onderhoudende Superman Returns wordt deze religiositeit verder omarmd en uitgebouwd met een Hemelvaart, shots waarin Superman met gespreide armen (als een aan het kruis hangende Jezus) door de lucht vliegt en het stukje kryptonite, buitenaards gesteente dat hem tijdelijk verlamt en uitschakelt, belandt ‘toevallig’ in zijn zij, een Jezus-waardig stigmata.

In Superman Returns verenigt Singer oud en nieuw en creëert zo een held voor het nieuwe millennium. Zo wordt bijvoorbeeld vrijwel de gehele oude score van John Williams hergebruikt, ondanks een credit voor componist John Ottman, en horen we de stem van Marlon Brando uit de eerste Superman (1978) terugkeren als hij de ‘zo vader, zo zoon’-speech houdt. Nieuw is de getrouwde status van Loïs Lane, mét zoontje en Pulitzerprijs.

Deze vrouw zit niet bij de pakken neer als haar held weg is. Ze neemt het heft in hand en is een serieuze journaliste. Ook oud, maar met dus een hernieuwde significantie, is Supermans strijd tegen aartsschurk Lex Luthor – gespeeld door een heerlijk schmierende Kevin Spacey die naar eigen zeggen de rol baseerde op voormalig Enron-topman Kenneth Lay.

In de Imax-versie van de film zitten vier scènes in 3D, in beeld verschijnt een brilletje als je de glazen op moet zetten om getuige te zijn van vooral de sequenties waarin gevlogen wordt en je je opeens middenin de actie waant.

Superman Returns. Regie: Bryan Singer. Met: Brandon Routh, Kate Bosworth, Kevin Spacey, Parker Posey, James Marsden, Eva Marie Saint. In: In: 95 bioscopen. ***