Meejammeren met de manager

Managers snakken naar een goed gesprek.

Maar veel coaches presteren onder de maat.

Ans Tros van Stichting Coach wil een keurmerk. Foto Merlin Daleman Ans Tros Dir. school for choaching. Hoenderloo, 24-05-06 © Foto Merlin Daleman Daleman, Merlin

Ze willen zo graag hun verhaal kwijt, maar kunnen daarvoor niet terecht bij collega of familie. En dus huren jaarlijks tienduizenden managers een personal coach in om hun verhaal kwijt te kunnen.

Keuze genoeg tussen de mensen die zich aanbieden als ‘de verlosser’: schattingen over het aantal personal coaches of mensen die zich regelmatig met coaching bezighouden, lopen uiteen van 6.000 tot 20.000. „Er is volstrekte wildgroei”, stelt Ans Tros, voorzitter van Stichting Coach en directeur van de School voor Coaching. „Zeker 30 procent van de coaches presteert onder de maat.”

Die duizenden coaches hebben zeer diverse achtergronden. Soms zijn het loopbaanadviseurs, soms trainers, psychologen, personeelsmanagers of mensen die eenvoudigweg denken dat ze mensen kunnen helpen bij hun persoonlijke ontwikkeling. Kees de Vries startte 17 jaar geleden als een van de eerste personal coaches in Nederland. „Personal coach is een containerbegrip geworden. Dat vind ik doodzonde. Daarom noem ik mezelf sinds kort gids.”

Vooral leidinggevenden roepen in groten getale de hulp in van een personal coach. „Mensen staan onder druk”, zegt Tros. „Ze hebben een gezin, moeten presteren op het werk en moeten kunnen omgaan met veranderingen.” Tegelijkertijd wordt het niet meer als teken van zwakte gezien als een baas zijn zielenroerselen wil delen.

Jeanne Estourgie, moeder van drie kinderen en full-time manager bij verzekeraar Interpolis, dreigde vorig jaar opgebrand te raken en stapte naar een coach. „Ik wilde volhouden. Om me heen hoorde ik dat mensen naar een coach gingen. Dat is hier geen enkel probleem, Interpolis beloont je als je zelfkennis hebt. Ik had behoefte om elders een uur op een stoel te gaan zitten en te vertellen wat me dwarszat. Het klikte meteen. Ze hield me een spiegel voor.”

In acht sessies zocht Estourgie samen met haar coach naar haar essentie. „Waar krijg je energie van? Wat drijft je? Doe je dingen die je status en macht geven ten koste van je plezier? De antwoorden kende ik wel, maar ze waren diep weggezakt. Ik heb vooral geleerd mezelf te zijn en tijd voor mezelf te nemen, ook al sta ik onder druk. Een half uurtje pianospelen kan al verlichting geven. En ik sta niet meer elk weekend te koken voor een groep vrienden. Heel leuk, maar dan ben ik aan het eind van het weekend op en chagrijnig.”

Ook Wilbert Berends, directeur bij een ministerie, had behoefte aan reflectie. Maar de stap naar een personal coach was voor hem groter. Hij wil niet met zijn eigen naam in de krant. „Personal coaching is op het departement geaccepteerd, maar het spreekt niet in je voordeel. Men denkt al snel dat er iets mis is met je.” Desondanks zette hij door. „Natuurlijk praat ik ook met mijn vrouw en vrienden, maar die ontberen de koele, afstandelijke blik. Ze praten al snel met je mee en dat doet een personal coach niet.”

In zijn vorige functie liep Berends tegen het probleem op dat hij zelf vond dat hij meer kon, maar zijn omgeving daar niet van overtuigd was. „In de gesprekken met mijn coach kwam ik erachter dat ik opkeek tegen mensen in een hogere positie. Door dat ontzag zei ik niet altijd wat ik dacht en wisten anderen niet waar ik stond. Inmiddels heb ik mijn gedrag veranderd en heb ik bij het ministerie een baan gevonden waarin ik helemaal tot mijn recht kom.”

De heilzame werking van een personal coach, is lang niet altijd verzekerd, meent coaching veteraan De Vries. Zo huivert hij van coaches die meejammeren met de klant of een strikte methode volgen. „Dat is geen coaching. De essentie is dat je mensen zélf oplossingen laat vinden. Je haalt als coach het beste in mensen naar boven zonder te sturen. Je komt niet voortdurend met eigen ervaringen aanzetten, maar luistert meer dan dat je praat.”

Om voor klanten inzichtelijk te maken wie wel goed is en wie niet, pleit De Vries ervoor dat coaches zich aansluiten bij de International Coaching Federation (ICF). Ook de Stichting Coach van Ans Tros en de Nederlandse Orde van Beroepscoaches zijn een gezamenlijk keurmerk aan het opzetten. Ondanks de groeistuipen, lijkt de personal coach nu al niet meer weg te denken. Estourgie: „Ik ben blij dat ik coaching heb gehad. Tien jaar geleden zouden ze misschien gedacht hebben: ze kan het niet.”

Meer info op www.stichtingcoach.nl, www.nobco.nl en www.coachfederation.org

    • Monique de Knegt