Elf keer een exegese van Bob Dylan

‘How Many Roads’ van Jos de Putter: twee vriendinnen hebben een gedicht voor Bob Dylan gemaakt en dragen dat op bed voor. still uit de film How many roads

How Many Roads. An American Album In 11 Songs. Regie: Jos de Putter. In: 12 bioscopen (Cinema delicatessen).

De bekendste beelden van Bob Dylan zijn waarschijnlijk die uit het filmpje bij Subterranean Homesick Blues waarin de muzikant borden waarop woorden uit de tekst staan omhoog houdt. Ze waren ook te zien in No Direction Home, de documentaire van Martin Scorsese die vorig jaar furore maakte, en ze zitten nu in How Many Roads van Jos de Putter. Maar in deze documentaire zijn het ook de enige beelden en muziek van Dylan die we te zien en te horen krijgen. De Putter richt zijn camera op de fans van Dylan, die thuis of onderweg naar een concert over hun fascinatie voor de meester vertellen.

De elf fans die in deze film aan het woord komen, verschillen nogal van elkaar. De Putter vond twee bakvissen, een militair die naar Irak wordt uitgezonden, een jonge rapper, een vrouw die reïncarneert. Allemaal vinden ze voor de manier waarop ze in het leven staan rechtvaardiging in de muziek en vooral de teksten van Dylan, die kennelijk zo open zijn dat ze zowat elke interpretatie toelaten, en als dat niet zo is, doen de fans nog eens extra hun best. Zo is er een man van de website RightWingBob die glashard beweert dat de teksten van Dylan helemaal niet zo links zijn en antioorlog al helemaal niet. En zo is er een vrouw die denkt dat Dylan in een bepaald lied 9/11 voorspeld heeft.

De Putter heeft de film, die vorig jaar in de competitie van het International Documentary Festival Amsterdam meedeed, strak vormgegeven. Elke fan heeft in de film zijn eigen hoofdstukje gekregen dat wordt ingeleid door beelden uit het Homesick-filmpje, die overgaan in opnames van verkeers- en reclameborden met opvallende teksten. Soms is het bijna jammer dat we dan weer naar een Dylanfan moeten luisteren, want hun theorieën zijn vaak wel gek maar niet boeiend. Hetzelfde geldt voor het landschap: dit is een heel ander Amerika dan doorgaans op tv of in de bioscoop te zien is. Zo lijkt het onderwerp van de film op het laatst bijna een beperking voor De Putter.