EU gaat volledig voorbij aan rechten van de Saharanen

Het artikel `Betwist akkoord met Marokko` (NRC Handelsblad, 17 mei) behoeft enige aanvulling. Het verzet tegen het visserijakkoord tussen de EU en Marokko, dat Europese vissers toegang biedt tot de wateren van de Westelijke Sahara, is niet alleen afkomstig van voorstanders van onafhankelijkheid voor het gebied. Beter is de scheidslijn te leggen bij voor- dan wel tegenstanders van het internationale recht. Volgens het Handvest van de Verenigde Naties heeft de oorspronkelijke bevolking van de Westelijke Sahara het onbetwiste recht om - via een referendum - haar eigen politieke toekomst te kiezen.

Zolang dit nog niet is gebeurd, heeft de internationale gemeenschap de plicht om de natuurlijke rijkdommen van het gebied te beschermen en geen economische activiteiten te ontplooien die zouden kunnen bijdragen aan de voortzetting van de al dertig jaar durende Marokkaanse bezetting. De EU gaat wegens economische motieven volledig voorbij aan de rechten van de Saharanen.

De passage in het visserijverdrag waarin wordt vastgelegd dat de lokale bevolking moet profiteren van de visvangst is een typisch geval van window dressing. Ten eerste dient volgens het internationale recht de oorspronkelijke bevolking van het gebied te profiteren, dus ook de vele Saharaanse vluchtelingen, en niet de lokale bevolking die voor een groot deel bestaat uit Marokkaanse kolonisten.

Ten tweede is de lokale visindustrie niet in handen van de Saharanen, maar van de lokale Marokkaanse militaire machthebbers en - in mindere mate - van genoemde Marokkaanse kolonisten. Ten slotte is de Gemengde Commissie die toezicht zou moeten houden op de verdeling van de inkomsten, een wassen neus. Hierin zitten immers ook vertegenwoordigers van de Marokkaanse overheid, een overheid die zelfs het bestaan van het Saharaanse volk ontkent.

Als Marokko werkelijk geïnteresseerd zou zijn in de economische ontwikkeling van de Saharaanse bevolking, zou toenmalig koning Hassan II de Westelijke Sahara in 1975 nooit zijn binnengevallen.

Door Marokko de mogelijkheid te bieden met het visserijakkoord geld te verdienen aan Saharaanse vis, maakt de EU zich medeplichtig aan de voortduring van de bezetting van de Westelijke Sahara.

    • Erik Haverkort