Blair wil nieuwe aanpak van VN

De Britse premier Tony Blair heeft opgeroepen tot hervormingen bij de Verenigde Naties, waaronder het geven van meer bevoegdheden aan de secretaris-generaal en uitbreiding van de Veiligheidsraad met landen uit Afrika en Latijns-Amerika.

Volgens Blair blijft de capaciteit van de wereldwijde instituties die na de Tweede Wereldoorlog zijn opgericht - VN, IMF en Wereldbank - 'hopeloos' achter bij de uitdagingen waarmee de internationale gemeenschap nu wordt geconfronteerd.

Blair zei dat gisteren in een toespraak op de universiteit van Georgetown in Washington. Hij noemde de groeiende jacht op energiebronnen (met het zich snel ontwikkelende China en India) en de milieugevolgen als voorbeelden van thema's die nu hoog op de internationale politieke agenda staan, wat 'drie jaar geleden nog nauwelijks was voorzien.'

Blair verwees ook naar de crisis over het Iraanse nucleaire programma. Volgens hem moet worden nagedacht over het opzetten van een multilateraal systeem voor veilige verrijking van uranium ten behoeve van landen die nucleaire stroomopwekking willen. Een internationale 'uranium-bank' zou onder auspiciën van het IAEA moeten komen.

Net als eerder tijdens een gezamenlijke persconferentie met de Amerikaanse president Bush, ging Blair uitvoerig in op Irak. Hij zei dat de oorlog in Irak diepe verdeeldheid heeft gezaaid in de internationale gemeenschap, maar dat de nieuw aangetreden democratische regering van Irak nu eensgezinde internationale steun verdient.

Hij sprak over de moeizame geboorte van 'een kind' dat democratie heet, waarbij de internationale gemeenschap de rol van vroedvrouw vervult. Blair, die afgelopen maandag op bezoek was in Bagdad, prees de moed en de inzet van de nieuwe regering van premier Nuri al-Maliki. 'Zij zijn geen stromannen of politieke zetbazen. Zij geloven dat Irak democratisch kan zijn. Ze voeren een strijd tegen heug en meug, maar ze voeren hem.'

Blair vindt de samenstelling van de Veiligheidsraad achterhaald, 'met Frankrijk als permanent lid maar Duitsland niet, Groot-Brittannië wel maar Japan niet, China wel maar India niet, om nog maar niet te spreken over het ontbreken van een behoorlijke vertegenwoordiging uit Latijns-Amerika of Afrika'. Ook wil Blair dat de secretaris-generaal meer bevoegdheden krijgt bij benoemingen en VN-operaties. Hervormingen zijn volgens hem ook nodig bij het IMF en de Wereldbank. Zo moeten de opkomende economische machten (China en India) beter vertegenwoordigd worden en moet het IMF meer stem geven aan de ontwikkelingslanden.