Terechte veroordeling Enron-top

Na de veroordelingen van Kenneth Lay en Jeffrey Skilling in de Enron-zaak, wordt veel gesproken over de verdedigingsstrategie en het optreden van getuigen. Maar een veroordeling na een rechtszaak voor een federaal hof is nooit verrassend, en in de Enron-zaak al helemaal niet.

Het wordt zelden opgemerkt – omdat het beter verkoopt om rechtszaken voor te stellen als sportwedstrijden waarvan de uitslag ongewis is – maar 85 procent van de gedaagden voor federale jury’s wordt schuldig bevonden. Bij het Enron-tweetal was het fundamentele bewijsmateriaal overweldigend, ondanks de opgeklopte complexiteit van de zaak, en dat was zeker zo in het geval van Lay, die werd veroordeeld op grond van alle zes aanklachten wegens bedrog en samenzwering.

Na het opstappen van Skilling als topman van Enron, keerde Lay terug aan het roer (hij was wel de hele tijd president-commissaris gebleven). Daarna verklaarde hij herhaaldelijk in het openbaar dat alles in orde was bij het bedrijf, ondanks het feit dat Enron op de rand van het faillissement stond. Dat is het enige dat iedereen echt hoeft te weten.

Voor Skilling – die werd vrijgesproken van negen van de 28 aantijgingen en in de overige gevallen werd veroordeeld – was een betere verdediging mogelijk, omdat hij niet zo schaamteloos in het openbaar had gesproken. Maar het was overduidelijk dat hij met Enrons boeken had geknoeid en wist hoe wankel het bedrijf was, waardoor het gevoelig was voor de minste tegenwind.

Skillings verdediging dat er helemaal geen sprake was van een misdaad en dus ook niet van een samenzwering, was inventief, maar gedoemd te mislukken. Als er geen misdaad was gepleegd, waarom bekenden zo veel Enron-functionarissen dan schuld? Dat waren echt geen arme drugskoeriers die tot een bekentenis waren gedwongen, maar topmanagers en multimiljonairs – althans vroeger.

Lay, en met name Skilling, betichtten de overheid van het ‘criminaliseren’ van normale bedrijfspraktijiken, zoals het gebruik van buiten de boeken gehouden partnerschappen en het ‘masseren’ van de winstcijfers. Maar ook al is zakendoen ingewikkeld – zelfs voor directeuren – de fundamentele fout is hier zo klaar als een klontje. Enron werd voorgespiegeld als een gezond bedrijf, terwijl het dat niet was. Leugens verspreiden over de financiële toestand van een beursgenoteerd bedrijf is een misdaad. Dat is altijd al zo geweest en dat zal altijd zo blijven.

Dan Ackman

Voor meer commentaar uit Londen:www.breakingviews.com.Vertaling Menno Grootveld

    • Dan Ackman