‘Instelling moet heldere visie hebben op seksualiteit’

De inspectie jeugdzorg deed onderzoek in een jeugdinrichting na een melding van seksueel misbruik. „De jongens moeten veilig zijn.”

Joke de Vries Joke de Vries, hoofdinspecteur Inspectie Jeugdzorg

Seksueel misbruik in een justitiële jeugdinrichting is onaanvaardbaar, zegt hoofdinspecteur Joke de Vries van de Inspectie Jeugdzorg. „Helemaal als die instelling door justitie is aangewezen als landelijk specialist voor de behandeling van jeugdige zedendelinquenten.” Toen de inspectie oktober vorig jaar van een ouder hoorde van een „seksueel incident” in de justitiële jeugdinrichting Harreveld, besloot De Vries tot een onderzoek.

De resultaten daarvan werden gisteravond openbaar gemaakt. In de instelling bestaat geen heldere visie op het thema seksualiteit, stelt de inspectie. Er is sprake van meerdere seksuele incidenten. Kinderen voelen zich niet altijd veilig. Groepsleiders werken meer intuïtief dan planmatig en methodisch. Een derde van het personeel is onvoldoende geschoold. De directeur van Harreveld, Vincent Maas, legde gisteren zijn functie neer. Hij hoopt zo de maatschappelijke druk deels weg te nemen.

Wist de leiding van Harreveld van de incidenten?

„Zeker, ze deelden de zorgen. De directie probeerde de situatie te verbeteren. Het lukte, naar het oordeel van de inspectie, onvoldoende om het personeel mee te krijgen. Dat komt ook doordat de directie sinds 2000 de instelling probeert om te vormen van een op repressie gerichte instelling naar een behandelinstituut. Een deel van het personeel kon die omslag moeilijk maken. Ook al omdat niet iedereen voldoende gekwalificeerd is om deze jongens, met hun zeer complexe problemen, adequaat te behandelen.

Wat probeerde de directie te doen?

„Ze hebben een bijscholingstraject gestart voor de groepsleiding, ze probeerden ook de communicatie tussen management en medewerkers te verbeteren. Goede initiatieven, maar gericht op de langere termijn. Ik wil dat de situatie nú verbetert.”

Als de instelling een heldere visie ten aanzien van seksualiteit op papier zet, zijn daarmee de problemen opgelost?

„De praktijk moet verbeteren. Maar daarvoor moet je precies formuleren wat de normen en de grenzen zijn. Zodat ook iedereen weet wat wel en niet kan en bij grensoverschrijdend gedrag gelijk handelt.

De jeugdige zedendelinquenten zitten in groepen van tien bij elkaar. Is dat niet vragen om problemen?

„Ik heb daar geen mening over. Er is besloten dat we op deze manier jeugdige zedendelinquenten, criminele jongeren en ernstig gedragsgestoorde jongeren opvangen. Een instelling moet de opvang zo organiseren dat die jongens veilig zijn. Of duidelijk aan justitie aangeven onder welke voorwaarden het wel kan.”

Minister Donner (Justitie, CDA) wil dat de inspectie ook de andere jeugdgevangenissen gaat onderzoeken. Vindt u dat een goed idee?

„We waren het zelf al van plan. We hebben sterke aanwijzingen dat dergelijke incidenten op veel meer plekken voorkomen.

Kunt u garanderen dat dergelijke incidenten in Harreveld niet meer voorkomen?

„Dat kan ik niet. Dat kan niemand. Maar het bestuur gaat er alles aan doen om incidenten te voorkomen. Zelf zijn we ook extra alert. Door de opnamestop die is afgekondigd komt er wat meer lucht voor het personeel.”

Wat zegt u tegen bezorgde ouders?

„Dat ik vertrouwen heb dat de directie de problemen voortvarend aanpakt en dat ik verwacht dat zij snel de resultaten zullen zien.”